Bizi Takip Edin Futbol ekonomisi facebookta futbol ekonomisi twitterde
x
17 Eylül 2020- Süper Lig'de 11 Eylül'de maçlar başlamasına karşın hala yayın bedellerinin kulüplere ödenmesi konusunda belirsizlik devam ediyor. 15 Eylül 2020- Avrupa futbolunun ekonomik, mali ve yönetsel yönden yapılanması ile Merkez Ligler lehine rekabetin yeniden nasıl düzenlendiğinin analizini yapan Finansal Futbol- Tuğrul Akşar kitabı yayımlandı.   26 Ağustos 2020-  Türkiye Futbol Federasyonu 2020-21 sezonunda maçların, stat kapasitesinin yüzde 30'u kadar seyirci alınarak oynanabileceğini açıkladı.  24 Ağustos 2020- 201920 Sezonu Şampiyonlar Ligi şampiyonu, finalde Paris Saint Germain'i 1-0 yenen bayern Münih oldu. Kazandığı bu kupayla Bayern Münih. altıncı kez kupayı müzesine götürdü. 6 Ağustos 2020- 2019/20 sezonunu  33.600 UEFA ülke puanıyla, 11. sırada kapatan Türkiye, Şampiyonlar Ligi'nin 2021-22 sezonuna direkt takım gönderemeyecek. Bu durumda 2020/21  Süper Lig Şampiyonu Şampiyonlar Ligi gruplarına... 31 Temmuz 2020- Türkiye Futbol Federasyonu'nun aldığı karara göre 2020-21 Sezonunda Süper Lig'de düşme olmayacak ve Süper Lig 21 takımla oynanacak. 20 Temmuz 2020- 2019-2020 Süper Lig Cemil Usta Sezonunun şampiyonu Medipol Başakşehir oldu. 10 Temmuz 2020- Federasyonun açıklamasına göre, Süper Lig'de 2020-2021 sezonu 11 Eylül 2020 Cuma günü başlayıp, 16 Mayıs 2021 Pazar günü tamamlanacak. 19 Haziran 2020- Covid-19'un neden olduğu olumsuzluklar nedeniyle UEFA Geçici Acil Önlemler başlıklı bir bildiri yayınlayarak, Finansal Fair Play konusunda kulüplere bazı esneklikler sağladı. Bu kapsamda en önemli karar: 2020 mali yılın... 19 Haziran 2020- UEFA, 2020 sezonu Şampiyonlar Ligi'nde sezonun kalan maçlarının Portekiz'in başkenti Lizbon'da oynanacağını; 2020 finaline ev sahipliği yapmayı bekleyen İstanbul'un ise 2021 finaline ev sahipliği yapacağını duyurd...
Buradasınız >> Ana Sayfa Haberler & Makaleler Ekonomi Tuğrul AKŞAR Digitürk Bu Yükün Altından Kalkabilir mi?

Digitürk Bu Yükün Altından Kalkabilir mi?

bein-sports

Tuğrul Akşar/ 15 Haziran 2019 Geçen hafta Türk futbolunun yayıncı kuruluşu Digiturk'ün sahibi olduğu Katarlı BeIN Group'un, futbol yayın hakkı anlaşmasından çekilmek istediğine ilişkin haberler gündemdeydi.

 

İddialara göre, Katarlı BeinSport grubu Spor Toto Süper Lig maçlarının yayın haklarından zarar ettiği gerekçesiyle, Türkiye Futbol Federasyonu'na (TFF) verdikleri taahhütleri gerçekleştirme aşamasında Dolar/TL kurunun 3.80 TL’den sabitlenmesini talep etti.

 

Yayın Gelirleri Toplamı 500 Milyon Dolar


Anımsanacağı üzere,
Katarlı BeIN Group'un sahibi olduğu Digiturk, 21 Kasım 2016 günü sonuçlanan ihaleyle, yıllık 500 milyon dolar (+KDV) karşılığı Süper Lig'in yayın haklarını 5 yıllığına satın almıştı. Sözleşme gereği, söz konusu tutarın 250 milyon dolarlık kısmının Merkez Bankası'nın güncel kurundan, kalan yarısının da TFF ve Kulüpler Birliği ile anlaşılan kur üzerinden ödeneceği Digitürk tarafından taahhüt ve kabul edilmişti. Bu kapsamda naklen yayın bedelinin yarısı (250 Milyon Dolarlık kısmı) ilk yıl için, sözleşme tarihindeki 1 USD= 3.26 TL'den sabitlenerek kulüplere ödenmişti.

 

İzleyen yıllarda da yayıncı kuruluşun, Kulüplerbirliği ile vardığı anlaşmaya istinaden Dolar/TL kuru 2017'de 3.81 TL ve 2018'de 4.51 TL olarak sabitlenmişti. Nitekim, Digitürk mutabık kalınan kurlar ve sözleşmede belirtilen koşullar üzerinden ödemelerini TFF’ne gerçekleştirmişti.

 

Bilindiği gibi, Digitürk’ün kulüplere dağıtılmak üzere TFF’ne ödediği yıllık 500 Milyon Dolarlık yayın bedelinin % 4'lük kısmı TFF payı, %14’lük kısmı da alt lig payları olarak düşüldükten sonra, kalan %82’lik bölüm Süper Lig kulüplerine ‘’havuz gelirleri’’ olarak TFF tarafından pay ediliyor.

 

Tablo:1 2017-18 Sezonu Kulüplere Ödenen Havuz Gelirleri Genel Tablosu

 

 NY

 

  

Yukarıdaki dağıtım tablosundan da görülebileceği gibi, 2017’de 500 Milyon Dolarlık naklen yayın bedelinin yarısı olan tutar 250 Milyon Dolar, sabitlenmiş kurdan ($/₺ 3.26) 815 Mio TL olarak; kalan 250 Milyon dolarlık  kısmı da güncel TCMB kurundan (TL olarak) toplamda 1.690.000.000 TL, TFF’ne Digitürk tarafından ödenmişti.   TFF  de bu tutardan % 4’lük kendi payını ve %14’lük de alt liglerin payını düştükten sonra toplam 1.386.306.609.- TL’nı kulüplere havuz geliri olarak dağıtmıştı.

 

 

Digitürk Neden Zarar Ediyor?

 

 

Naklen yayıncı kuruluş sözleşme gereği yıllık 500 milyon dolar (+ 90 Milyon Dolar KDV) olmak üzere brüt ödeme yapmak zorunda. Ancak, kur sabitleme nedeniyle toplam tutarın %10’una yakın bir avantaj sağlıyor. Buna göre Digitürk’ün 2018-19 sezonu için toplam ödemesi 451 Milyon Dolar civarında gerçekleşti.

 

 

Tablo: 2 Digitürk'ün 2017-19 Arası Türkiye Futbol Federasyonu'na Yaptığı Ödemeler

 

Digitürk'ün 2017-19 Arası Türkiye Futbol Federasyonu'na Yaptığı Ödemeler (Milyon USD)

 

Brüt Sözleşme

Kur Sabitleme

Net

 

Tutarı

Avantajı

Ödeme

Digitürk 2017 ödemesi

500

-26

474

Digitürk 2018 ödemesi

500

-52

448

Digitürk 2019 ödemesi

500

-49

451

Toplam Tutarlar

1.500

-127

1.373

 

 

Digitürk’ün Türk futboluna son üç yılda ödediği toplam indirimli tutar 1.4 Milyar USD’a ulaşmış durumda. Yıllık ortalama 457 Milyon Dolara karşılık gelen bu tutar, neredeyse 700 Milyon Euro’ya ulaşan Türk futbol pastasının %60’ını oluşturuyor.

 

 

Digitürk’ü Sıkıntıya Sokan İki Temel Konu

 

 

Digitürk’ü ödeme konusunda sıkıntıya sokan iki önemli konu bulunuyor. Bunlardan ilki: Digitürk’ün ağırlıkla gelirlerinin yurt içi gelirlerden (yani TL gelirlerden) oluşması. Bunun en büyük handikapı ise,  TL gelirlerin, döviz bazında yapılan ödemeleri karşılamakta yetersiz kalması. Kurlar yükseldikçe, ilave gelir yaratma zorunluluğu şirketin karşısına çıkıyor. Bu nedenle, dolar TL karşısında yükseldikçe, Digitürk’ün zararı (kurlar arttıkça) katlanıyor.

 

 

İkinci önemli konuysa; Digitürk’ün Türk futboluna ödediği parayı çıkartabilecek yeterli (gerekli) abone sayısına ulaşamamış olması...Bilgi Teknolojileri ve İletişimi Kurumu (BTK) verilerine göre aksine, Digitürk’ün her geçen yıl abone sayısının düşüyor olması...

 

Bu iki konu Digitürk’ün faaliyetlerinden kar yaratmasının önünü kesiyor.

 

 

Kurlardaki Artış, Digitürk’ün Maliyetlerini % 81 Artırdı!

 

 

Digitürk BeiN Sport olarak TFF ile naklen yayın ihalesi sözleşmesini imzaladığı 21 Kasım 2016’dan bu yana $/₺ kuru %81 artarak, 3.26 TL’den, 5.90 TL’na yükseldi. Yani, kurlardaki bu olağanüstü artış, gelirleri ağırlıkla TL olan Digitürk’ü zor durumda bıraktı.

 

 

Digitürk’ün 500 milyon doları kulüplere ödeyebilmesi için operasyonel giderler hariç yılda en az 500 milyon dolarlık bir gelir yaratması gerekiyor. Operasyonel giderler eklendiğinde, bu tutarın 650-700 milyon dolara ulaşması beklenir.

 

 

Digitürk abone sayısı yetmiyor!

 

BTK 2018, 4.çeyrek verilerine göre Digitürk’ün 2 milyon 487 bin 225 yurtiçi, 119 bin 846 yurtdışı kullanıcı olmak üzere toplam 2.607.071 abonesi bulunuyor. Aşağıdaki tablodan da görülebileceği üzere Digitürk’ün abone sayısında düşüş gözlemleniyor. Örneğin, 2016’da toplam abone sayısı 3.105.600 idi.[1] 2017 ve 2018’de de bu düşüşün devam ettiği aşağıdaki tablodan da görülüyor.

 

Tablo: 3 Digitürk Abone Sayısı Gelişim Tablosu[2]

 NakY1

Hal böyleyken, yayıncı kuruluşun temel gelir aracı decoder+IP TV satışı olduğu düşünüldüğünde, yaptığımız hesaplamalarda Digitürk’ün bu ödemenin altından kalkmasının çok zor olduğunu gördük.

 

Digitürk İçin Zor, Kulüpler İçin Daha Zor!

 

Olayın iki boyutundan birisi olan Digitürk açısından konuya yukarıda detaylıca baktık ve özetle, bugünkü koşullarda Digitürk’ün kulüplere ödediği naklen yayın bedellerini ödeyebilecek faaliyet karı yaratamadığını gördük.

 

Olayın bir diğer boyutu da, kur sabitlemenin kulüplere olan maliyeti konusudur.

 

Şimdi de bu konuyu irdeleyelim.

 

Kurlardaki yukarı yönlü hareket nedeniyle zarar ettiğini ve bu durumun sürdürülebilir olmadığını ifade eden Digitürk, 2019'da kulüplere ödenecek tutarların $/TL kurunun 3.80'den sabitlenmesini talep ediyor. Bu durum, ekonomik konjonktürün bir olumsuzluğu olarak kendisini somutluyor. 

 

Ne var ki, yayın gelirleri kulüpler için hayati önemde. Kulüpler ise, "Açık artırma yöntemiyle yapılan naklen yayın ihalesine katılıp, bütün şartları kabul eden bir kurumun, şimdi çıkıp, anlaşma şartlarını değiştirelim demesine anlam veremediklerini" ifade ediyorlar. Çünkü, bu durum kulüplerin zarar etmesi anlamına geliyor. Zira, güncel $/₺ kuru 5.87 seviyesindeyken, $/₺ kurunun Digitürk’ün talep ettiği 3.80 TL’den sabitlenmesi halinde, finansal dar boğazda bulunan kulüplere ödenecek naklen yayın gelirlerinde azalış, yaklaşık 520 Milyon TL kadar olacaktır. Bu tutarın döviz bazında karşılığı ise yaklaşık 90 Milyon Dolar düzeyinde olacaktır ki, Digitürk kur sabitleme işleminden  90 Milyon dolar avantaj sağlarken, kulüplerin gelirlerinde de bu kadarlık bir kayıp oluşacaktır.  

 

Kulüpler Son Üç Yılda 126 Milyon Dolar Gelir Kaybına Uğradılar

 

Aşağıdaki tablodan da görülebileceği üzere, son üç yılda kur sabitlemesi nedeniyle kulüplerin gelir kayıpları 617.5 Milyon TL’na ulaştı. Ya da diğer ifadeyle, Digitürk son 3 yılda kulüplere, kur sabitleme işleminden dolayı 126.7 Milyon Dolar daha az para ödedi.

 

Tablo:4 Düşük Kur Uygulanması Nedeniyle Kulüplerin 2017-19 Arası Uğradığı Zarar

 

 

 

Düşük Kur Uygulanması Nedeniyle Kulüplerin 2017-19 Arası Uğradığı Zarar

         
       

Toplam

       

Kulüp Zararı

 

2017

2018

2019

15.6.2019

Ortalama $/₺ Kuru

3,64

4,81

5,6

4,68

Digitürk  $/₺ Kuru

3,26

3,81

4,51

3,86

İki Kur Arasındaki Fark (TL)

-0,38

-1,00

-1,09

-0,82

Kulüp Zararı (TL)

-95.000.000

-250.000.000

-272.500.000

-617.500.000

Kulüp Zararı ($)

-26.098.901

-51.975.052

-48.660.714

-126.734.667

 

 

 

2017’de ortalama döviz kurları 3.64 olarak gerçekleşmişken, Digitürk’ün 3.26 TL’den kur sabitlemesi nedeniyle kulüplerin oluşan gelir kaybı 95 Milyon TL civarında oldu. Bu kayıp, 2018’de 250 Milyon TL ve 2019’da ‘da 272.5 Milyon TL’na yükseldi. Sonuçta, kulüplerin kasasına yaklaşık 126.7 Milyon dolar daha az para girdi.

 

 

Sonsöz 

 

Ekonomik konjonktürdeki olumsuzluğun etkisiyle kurlar son iki yılda hızla yukarı gitti. Bu olumsuzluk, bir yandan futbola 500 Milyon Dolar ödeyen yayıncı kuruluş BeiN Sports'u, diğer taraftan da kulüpleri etkiliyor. Yayıncı kuruluşun ağırlıkla gelirlerinin  TL olması, kurumun  faaliyetlerinden kar etmesinin önünü keserken, öbür yandan kur sabitlemesi işleminden dolayı, güncel kurun altında kendilerine ödeme yapılan kulüpler de gelirden kayba uğruyor.

 

Kısacası, her iki tarafın da zararına bir olumsuzlukla karşı karşıyayız. Her iki tarafın da zararına olan bu durumun çözümü de, ne yazık ki yine kulüplerin aleyhine sonlanacakmış gibi duruyor. Zaten finansal darboğazda olan kulüpler, bu uygulamanın devamı ile daha da gelir kaybına uğrayacaklar ve zararları artacak. 

 

Kamuoyundaki genel beklenti, her ne kadar TFF  ve Kulüplerbirliği’nin bu talebe sıcak bakmayacağı yönünde olsa da, kulüplerin bu tutarda bir parayı başka türlü kazanamayacakları şeklinde...Bu nedenle kulüplerin, Digiturk'ten gelen bu isteğe olumlu yanıt vermeleri beklenmekle birlikte, sabitlenecek kurun 3.80 TL yerine, kulüp zararını daha azaltacak bir seviyeden olması tahmin ediliyor. {jcomments on}

 


 

[1] Tuğrul Akşar, ‘’Digitürk Bu Parayı, Bu Lig’den Nasıl Çıkartacak?’’, 13 Aralık 2016, ( https://www.dunya.com/kose-yazisi/digiturk-bu-parayi-bu-ligden-nasil-cikartacak/341448)

[2]Kaynak: https://www.btk.gov.tr/uploads/pages/pazar-verileri/4-ceyrek-2018kdisi.pdf

 

Bu İçerik  2986  Defa Okunmuştur
 

Degerli yazarimiz Tuğrul Akşar Cuma, 02 Nisan 2010.

YAZARIN DIGER YAZILARINI GORMEK ICIN TIKLAYIN

Neden Futbol Ekonomisi?

 

www. Futbolekonomi.com’un  vizyon ve misyonu temel olarak  Futbol Ekonomisi Stratejik Araştırma Merkezi’nin (FESAM) vizyon ve misyonuna paralel ve aynı düzlemdedir.

 

Bu bağlamda temel misyonumuz: Futbolun yerel ve küresel makro özelliklerini incelemek ve yeni yapısal modeller önermek; bu kapsamda entelektüel gelişimi hızlandırmak ve buna ilişkin referans olabilecek bir database oluşturmak ve bunu tüm futbol araştırmacılarının emrine sunmak... Bu amaçla yapılan çalışmaları yayımlamak; gerekli her türlü bilimsel futbol araştırma ve geliştirme projelerine entelektüel anlamda destek vermek.

 

Temel Vizyonumuz: Önerilen yeni modellerin gerçekleştiğini görmektir.

 devamı >>>

finansal-futbol-anim-1

tugrulaksar_ge_roportaj

Tuğrul Akşar Güngör Urasın sorularını yanıtlıyor

  Yazar Tuğrul Akşar,
Milliyet Gazetesi Yazarı Güngör Uras'ın
sorularını yanıtlıyor.
detay için tıklayınız..

 

e- Bülten Üyeliği

E-Bülten listemize üye olmak için lütfen aşağıdaki alanları doldurunuz.

Spor Endexi

24.09.2020

Kapanış Günlük
Değişim %
  IMKB 100

1.118,38

1,43

 bjk BJKAS

3.69

-1,07

 fb FENER

29.58

-3,08

 gs GSRAY

4.90

-1,80

 trabzon TSPOR

5.13

-2,10

   SPOR ENDEKSİ 1.018,05 -2,14

Videolar

Tuğrul, Tuğrul Akşar, Pusula, Ekonomi, Futbol, Futbol Ekonomi, Mali,VİDEONUN DEVAMI VE DİĞER VİDEOLAR İÇİN TIKLAYIN.

İstatistikler

İçerik Tıklama Görünümü : 26174870

SÜPER LİG 2020-21 SEZONU

 Sıra TAKIMLAR 0 G B M A Y AV P
1

Galatasaray 

 2 2 0  0 5

1

4  6
2  Alanyaspor  2  2  0  0 4 0  4   6
3  Göztepe

 2

 1  1  0 6 2 4  4
4

 Karagümrük

 2  1  1  0 5

2

3  4
5  Beşiktaş  2  1  1  0 4  2  2 

 4

6

Antalyaspor

 2

1

1  0 3  1

2

 4
7

 Hatayspor

 2

 1 

1  0 2  0 2  4
8

 Fenerbahçe

 2  1 1  0 2

 1

1  4
9

 Kasımpaşa

 2  1

0

 1 2  1 1  3
10

 Erzurumspor

 2  1 0  1 3  3 0  3
11 Sivasspor  2

 1

0  1  2  3 -1  3
12  Kayserispor  2  1 0  1  1  2 -1

 3

13  Konyaspor  1  0 1  0  0  0  0  1
14 Gaziantep  2  0 1  1  3  5 -2  1
15  Trabzonspor

 2

 0 1  1  1  3

-2

 1
16

Gençlerbirliği

 2

 0 1  1  0  2 -2  1
17  Malatyaspor  2  0 1  1  1  4 -3  1
18  Denizlispor  2  0 1  1  1  5 -4  1
19  Ankaragücü  1  0 0  1  1  2 -1  0
20  Rizespor  2  0 0  2  1  4 -3  0
21  Başakşehir  2  0 0  2  0  4 -4  0

 

            

 

Okur Yazar


Futbolun ekonomisi, mali, hukuksal ve yönetsel kısmına ilişkin varsa makalelerinizi bize gönderin, sizin imzanızla yayınlayalım.

Yazılarınızı  info@futbolekonomi.com adresine gönderebilirsiniz. 

 

 

Money Football League

delo-4

 

Yirmiüçüncüsü yayınlanan 2020 Deloitte Para Ligi Raporu’na göre Barcelona 840.8 Milyon Euro’luk geliriyle ilk sırada.  Tamamı Merkez Lig kulüplerinden oluşan Lig’in Raporunu okumak için tıklayın.

 

 


    

191112 Aktifbank Ekolig

 

Türk futbolunun gelirlerinin ve ekonomik görünümünün mercek altına alındığı Futbol Ekonomi Raporu – EkoLig'in dördüncü sayısı yayınlandı. Süper Lig’in 2017-2018 sezonu sonunda 3,2 milyar TL olan geliri, 2018-19 sezonunda 4,2 milyar TL’na ulaştı. Bkz.

 

 

Süper lig Marka değeri araştırma

''Taraftar Algısına Göre Türkiye Süper Ligi Marka Değerini Etkileyen Faktörlerin ve Marka Değeri Boyutlarının Değerlendirilmesi'' Prof. Dr. Musa PINAR öncülüğünde yapılan bu araştırmayı okumak için tıklayınız.

 

 

the-european-elite-2019

KPMG Avrupa’nın 32 Elit Kulübünün değerlemesini yaptı. Süper Lig’den Galatasaray ve Beşiktaş’ın da bulunduğu bu raporda en değerli kulüp 3.2 Milyar Euroluk değeriyle Real Madrid oldu. Raporu okumak için tıklayınız.
 

Endustriyel_futbol

 

Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı Üzerine

Futbolun Endüstriyel gelişimi, kulüplerin sportif ve iktisadi/mali yapılanışını derinden etkiliyor. Dorukhan Acar’ın Kurumsal Yönetim temelli yaklaşımı ile "Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı"yı okumak için tıklayınız

 

 

Türkiye'de Kadın Futbolunun Gelişimi ve Günümüzdeki Durumu

 

imagesCAVM4O4L

 

Dr. Lale ORTA’nın Kadın Futboluna Entelektüel Bir Yaklaşım Sergilediği makalesi için tıklayınız.” 

 

 

İngiliz Futbolunda Kurumsal Yönetişim Üzerine

 

governance_in_football

 

Tüm kulüplerimize ve Türk Futbol yapılanmasına farklı bir bakış açısı kazandırabileceğini düşündüğümüz, İngiliz Parlementosu’nun Kültür, medya ve spor Komitesi’nin hazırladığı raporu okumak için tıklayınız. 

 

money-and-soccer

“Money scorring goals”, Gerçekten de “Para Gol Kaydedebiliyor mu? “

Euro 2012’nin olası ekonomik etkilerini
okumak için tıklayınız. 



FFP

Futbolda Finansal Sürdürülebilirlik Kapsamında ''Finansal Fair Play Başa Baş Kuralı ve Beşiktaş Futbol Kulübü Üzerinde Bir Uygulama 
Hüseyin AKTAŞ/Salih MUTLU,

okumak için tıklayınız.