x
Futbolekonomi- 30 Ağustos 2019 UEFA Şampiyonlar Ligi 2019-2020 sezonunun kura çekimi Monako'da yapıldı. Galatasaray, Paris Saint-Germain, Real Madrid ve Club Brugge'un olduğu A grubunda mücadele edecek. 5 Ağustos 2019- Beinsports ile süren yayın krizi, Kulüplerin 500 Milyon TL eksik ödemeyi kabul etmesiyle, uzlaşmayla sonuçlandı. 12 Temmuz 2019- 2019 FIFA Kadınlar Dünya Kupası'nda Hollanda'yı 2-0 mağlup eden ABD Kadın Milli Takımı, dördüncü kez dünyanın en büyüğü olmayı başardı. 3 Temmuz 2019- Fikret Orman: Türkiye’de Finansal Bir Kriz Var. Kulüplerin giderleri büyük oranda dövizle.  Kulüplerin Daralması Lazım! 12 Haziran 2019- A Milli Takımımız Euro 2020 grup maçında İzlanda deplasmanında rakibine 2-1 yenildi. 3 Haziran 2019- UEFA Şampiyonlar Ligi  2018-19 sezonu finalinde Tottenham’ı 2-0 yenen Liverpool şampiyon oldu. Liverpool bu şampiyonlukla, Şampiyon Kulüpler Kupası ve Şampiyonlar Ligi olmak üzere 6 kez mutlu sona ulaştı. 3 Haziran 2019- Ankara’da yapılan Türkiye Futbol Federasyonu Olağan Seçimli Genel Kurul Toplantısında, Nihat Özdemir, 174 oy alarak TFF başkanlığına seçildi. 31 Mayıs 2019- UEFA Avrupa Ligi finalinde Arsenal'i 4-1 yenen Chelsea 2018-2019 sezonunun şampiyonu oldu. 31 Mayıs 2019- Abalı Denizlispor, Gençlerbirliği ve Gazişehir Futbol Kulübü 2019-20 sezonunda Süper Lig'de mücadele edecek. 27 Mayıs 2019- Süper Lig 2018-19 sezonunda tamamlanan maçlar sonrasında Bursaspor, Akhisarspor ve Erzurumspor küme düştü.
Buradasınız >> Ana Sayfa Haberler & Makaleler Yönetim Tuğrul AKŞAR TFF Yapılanışının Finansal Analizi

TFF Yapılanışının Finansal Analizi

Tuğrul AKŞAR
Aralık. 2005

 

GİRİŞ

Ülkemizde Futbolun yönetimi, denetimi, organizasyonu ve düzenlenmesine ilişkin tüm yasal ve yönetsel yönden gücü elinde bulunduran kurum Futbol Federasyonu’dur. Türkiye Futbol Federasyonu futbol erkini elinde bulunduran ve ülkemizde beşyüz milyon dolara ulaşan bir büyüklüğü yöneten yasal bir yapılanmadır. Federasyon’un gelir- gider durumu ile finansal yapısını incelediğimizde; (Analize konu veriler, Türkiye Futbol Federasyonu Olağan Genel Kurulu 2003-04 Faaliyet Raporu’ndan alınmıştır.) 

 

TFF Gelir ve Giderleri         

Aşağıdaki tablodan da görüleceği üzere, Federasyon’un 1993/2004 yılları arasında düzenli artan bir trend içinde gelir elde etmiştir. 1993 yılında Federasyon’un gelirleri toplamı 107.271 YTL iken bu tutar, aradan geçen 11 yılda tam 484 kat artarak, 51.995.577 YTL’na ulaşmıştır. Dolar bazında ise bu artış tam 5,1 kat gerçekleşmiştir.Aynı dönemde giderler ise 405 katlık bir artış kaydetmiştir. 1993 yılında 122.144 YTL gider bütçesine sahip olan Federasyon, 2004 yılında 49.634.081 YTL’lik bir gidere ulaşmıştır. Giderlerin dolar bazındaki artışı ise 4,28 kat civarında gerçekleşmiştir. 

Federasyonun 1993/2004 Arası Gider ve Gelirlerinin Gelişimi

 

 

 

 

 

Gelirler

Giderler

Gelir Fazlası

 

Yıllar

YTL

USD

YTL

USD

YTL

USD

Ortalama Kur

1993/94

107.271

5.952.905

122.144

6.778.296

-14.873

-825.407

0,018

1994/95

332.022

8.901.878

245.460

6.581.038

86.562

2.339.514

0,037

1995/96

701.011

12.067.875

434.542

7.480.629

266.469

4.594.293

0,058

1996/97

2.064.925

19.232.218

1.077.646

10.036.941

987.279

9.226.907

0,107

1997/98

4.608.082

22.851.317

1.763.333

8.744.307

2.844.749

14.082.916

0,202

1998/99

8.599.266

26.976.652

5.235.996

16.425.779

3.363.270

10.543.166

0,319

1999/2000

14.895.426

28.708.652

14.652.570

28.240.582

242.856

467.931

0,519

2000/01

54.486.683

68.222.115

17.853.589

22.354.262

36.633.094

45.867.853

0,799

2001/02

59.160.044

42.844.729

40.889.196

29.612.664

18.270.848

13.232.065

1,380

2002/03

45.872.901

28.471.370

43.157.427

26.785.990

2.715.474

1.685.380

1.612

2003/004

51.995.577

37.522.291

49.634.081

35.818.132

2.361.496

1.704.159

1.385

 

TFF’nun gelirlerinin bileşimi aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Tabloyu incelediğimizde TFF’un gelirleri içinde en önemli gelir kalemini Profesyonel Futbol Gelirlerinin oluşturduğunu görüyoruz. (Profesyonel Futbol Gelirleri daha sonra ayrıntılı olarak belirtilecektir.) Profesyonel futbol gelirlerini %14’lük dilim ile Sponsorluk gelirleri izlemektedir.  Diğer önemli gelir kalemlerini ise % 11 ile Milli takımlar geliri; %9 ile cari gelirler ve %8 ile UEFA ve FIFA gelirleri oluşturmaktadır.

 

TFF’nun giderlerinin bileşimi de yine aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Giderler  içinde en önemli gider kalemi olarak karşımıza  %46’lık payla Milli Takım Giderleri çıkmaktadır. Bu kalemi %20’lik payla Profesyonel Futbol Giderleri izlemektedir.  Amatör kulüplere ayrılan bütçe toplam giderlerin %19’unu oluştururken; eğitime ayrılan bütçe ise %2 civarındadır.

 

Belirtilen dönem aralığında federasyon sadece bir kez (1993’te) gider fazlası varmiştir. Anılan tarihte Federasyonun giderleri 122.144 YTL iken, gelirleri toplamı ise 107.271 olmuştur. Bu nedenle 14.783 YTL’lik bir bütçe açığı doğmuştur. Bu farkın o günkü kurlardan karşılığı ise 825.407 Dolardır. (Ortalama kur bugünkü USD/YTL’den 0,018 YTL olarak dikkate alınmıştır.)

 

Yukarıdaki grafikten de gördülebileceği üzere, Federasyon en yüksek gelire 2001/02 sezonunda; en yüksek gidere de 2003/04 sezonunda ulaşmıştır.  2001/02 sezonu Ulusal takımımızın  Kore’de Dünya Kupası elemelerine katılımın gerçekleşeceği tarihin arefesini oluşturan döneme karşılık gelmektedir. 2001/02 döneminde gelirlerin yıllar itibariyle ortalaması da (Grafikteki kalın çizgi)en yüksek noktaya çıkmıştır. Bu dönemde federasyonun gelirlerinde, özellikle profeyonel futbol gelirlerinde çok önemli bir büyüme yaşanmıştır. İlgili dönemde profesyonel futbol gelirleri  36.338.648 YTL olarak gerçekleşmiştir.

 

Gelirlerin yabancı para cinsinden gelişimine de yine YTL ile karşılaştırmalı olarak yukarıda yer verilmektedir. Bu dönemde ülkemizde ekonomik bir kriz yaşanmış ve kurlar patlamış olmasına karşın, federasyon Dolar bazında 68.222.115 USD gelir elde etmiştir. Ancak izleyen yıllarda kurlardaki aşırı yükselme Dolar bazında geliri küçültmüştür. Bir önceki yıl 29.612.664  USD olan gelir %10.5’luk azalmayla 26.785.990 YTL’ne gerilemiştir.  Bu dönemde yine en yüksek gelir ve gider profesyonel futbol gelirlerinden elde edilmiş görülüyor.

Profesyonel futbol gelirlerinin bileşimi  ise aşağıdaki tabloda verilmiştir. 

TÜRKİYE FUTBOL FEDERASYONU’NUN PROFESYONEL FUTBOL GELİRLERİ (YTL) 

 

 

2004/05

AÇIKLAMA

30.04.2004

DÖNEMİ

S.TOTO VE LOTO İSİM HAKKI

258.006

350.000

PROF.MÜS.HASILAT GELİRLERİ

1.159.262

2.000.000

B.VURU HARÇ VE PARA CEZA

451.340

550.000

ALTYAPI FONU GELİRLERİ

2.940.000

3.000.000

NAKLEN YAYIN GELİRLERİ

17.474.376

25.665.422

TESCİL,VİZE AİDAT,İŞLEM GELİR

1.720.605

2.110.800

SATIŞ GELİRLERİ

68.067

90.000

RENK VE İSİM DEĞİŞİKLİĞİ

21.240

75.000

KURS AİDATLARI

4.795

75.000

HAKEM GÖZLEMCİ VİZELERİ

15.420

90.000

KİTAP SATIŞLARI

4.476

35.000

SINAV HARÇLARI

12.000

 

UEFA KULÜP LİSANS GELİRİ

 

375.000

TOPLAM

24.129.587

34.416.222

 Yukarıdaki tabloyu yakından incelediğimizde Profesyonel Futbol gelirleri içinde en önemli gelir kaleminin Naklen Yayın Gelirleri kalemi olduğunu görüyoruz. Naklen Yayın Gelirlerinin 2004 yılı itibariyle Profesyonel Futbol Gelirleri içindeki payı %73 iken bu oran bir sonraki yıl %1.5’luk bir artışla %74.5’a yükselmiştir. Rofesyonel Futbol Gelirlerinin toplam gelirler içindeki payı ise 2004 yılında % 46.4 düzeyindedir. 

 

Profesyonel Futbol Gelirlerinin bileşimi yukarıdaki tabloda verilmektedir. Tabloya göre Profesyonel futbol gelirlerinde %73’lük pay ile Naklen Yayın Gelirleri almaktadır. Naklen Yayın Gelirlerini %12’lik payla Altyapı Fonu Katılım Gelirleri almaktadır.

 

Federasyon’un giderlerini incelediğimizde ise; en yüksek giderin hem YTL, hem de USD bazında 2003/04 döneminde yapıldığını yukarıdaki grafikten görmekteyiz. Bu dönem içinde en yüksek gider kalemi olarak karşımıza 17.332.217 YTL ile cari giderler ve  15.003.419 YTL’lik giderle Milli Takımlar Giderleri çıkmaktadır.  Bu iki gideri 6.4 Milyon YTL ile Profesyonel Takım Giderleri  ve 6 milyon YTL ile Amatör Futbol giderleri  oluşturmaktadır. Belirtilen dönem içinde en yüksek gider kalemi olarak görülen cari Giderler bir önceki yıla göre %158 artarak,  17.332.217 YTL’ne ulaşmıştır.

 

Federasyonun 1994/2004 yılları arasında gelir-gider dengesine baktığımızda, Federasyonun bu dönem aralığında her yıl gelir fazlası verdiğini görüyoruz. En yüksek gelir fazlasının yaşanıldığı yıl olarak ta karşımıza 2000/01 yılı naklen yayın ihalesinin gerçekleştirildiği yıl çıkmaktadır. Bu tarihte yayın ihalesi ilk defa... gibi bir astronomik fiyatla sonuçlandırılmıştır. Federasyon’un naklen yayın gelir ihalesinde %10’luk payı bulunduğunu dikkate aldığımızda; bu yılın bu kadar yüksek gelir fazlası vermesini normal olarak kabul edebiliriz. Bu dönemde Federasyon’un bu ihaleden almış olduğu pay, Profesyonel Futbol Gelirlerinin bir önceki yıla göre %223 oranında artmasına ve o dönemde 36.633.094 YTL’lık bir bütçe fazlasına ulaşmasına neden olmuştur.  Ulaşılan gelir fazlası, ilgili dönemin gelirinin yaklaşık %67’sine karşılık gelmektedir. Bu dönemde gelirin gideri karşılama oranı ise %205 olarak gerçekleşmiştir.

 

Türkiye Futbol Federasyonu’nun Bilanço Yapısı

TFF’nun 2004 Yıl Sonu Faaliyet Raporlarından alınan bilançoyu incelediğimizde;

TFF’nun 62,3 Milyon YTL bir aktif büyüklüğüne ulaştığını( 46 Milyon Dolar); bilançosunda yer alan varlıklarını %54 özkaynak % 46  yabancı kaynakla fonlayarak finanse ettiğini; sahip olduğu kısa vadeli nakit ve likit varlıklarının, kısa vadeli borçlarını karşılayabilecek düzeyde olduğunu; varlıklarının %42’sinin çok likit değerlerden oluştuğunu; özkaynak karlılığının %9 civarında gerçekleştiğini; bu haliyle TFF’nun son derece likit ve kredibilitesi yüksek bir mali yapıya sahip olduğu görülmektedir. 

TFF 31.12.2004 YIL SONU BİLANÇOSU (YTL)

 

AKTİF (VARLIKLAR)

 

 

PASİF(KAYNAKLAR)

 

 

 

 

 

 

HAZIR DEĞERLER

26.421.740

 

TİCARİ BORÇLAR

1.080.617

TİCARİ ALACAKLAR

142.790

 

DİĞER BORÇLAR

23.906.904

DİĞER ALACAKLAR

25.475.865

 

ÖDENECEK VERGİ VE YÜKÜMLÜLÜKLER

699.745

STOKLAR

95.157

 

GELECEK AYLARA AİT GELİR VE GİDER TAHAKKUKLARI

35.880

DİĞER DÖNEN VARLIKLAR

925.824

 

ÖDENMİŞ SERMAYE

33.661.132

DURAN VARLIKLAR

8.251.506

 

DÖNEM NET KARI (GELİR FAZLASI)

2.964.849

MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR

1.036.245

 

 

 

 

62.349.127

 

 

62.349.127

 Bilançonun aktifinde yer alan Hazır değerlerin 19.3 milyon YTL’lık kısmı menkul değerlerden; 6,9 milyon YTL’lık bölümü ise bankalar ve kasadan oluşmaktadır. Aktifin %41’ini oluşturan ikinci büyük kalem olan Diğer Alacaklar’ın  %85’i naklen yayın gelirlerinden doğmuş alacaklara aittir.

Bilançonun pasifini oluşturan kalemler içinde ise Özkaynaklar’dan sonra %38’lik payla ikinci büyük kalem olan Diğer Borçlar’ın %72’sini Havuz Sisteminden Kulüplere Olan Borçlar oluşturmaktadır.

TFF’nun Eğitime, AR-GE’ye Ayırdığı Bütçe 

Federasyonun gider yapısı(bütçesi) içinde yer alan Eğitim Giderlerini analiz ettiğimizde;  TFF’nun bu konuya ne yazık ki gereken bütçeyi ayırmadığını görüyoruz. TFF 1 haziran 2004- 31 Mayıs 2005 bütçe dönemi içinde eğitime ayırdığı toplam kaynak miktarı, gelirlerinin sadece %2sine eşit durumda... 

Türk Futbolunun daha ileri noktalara taşınması ve kalitesinin arttırılarak, rekabetçi dengesinin yükseltilmesinde eğitim giderlerinin önemli bir role sahiptir. 

TFF’nun eğitim bütçesi aşağıda gösterilmekle birlikte; 2004’te eğitime ayrılan payın toplam 499.599 YTL olduğunu vurgulayalım. 2004-05 dönemi için bu gider kaleminin %144 arttırılarak, 1.227.500 YTL’ne yükseltilmesi öngörülmektedir. (en azından bu artış önemli bir gelişmedir.) Eğitim bütçesinde en önemli fonksiyona sahip kalemlerin başında AR-GE olması gerkirken; TFF’nun bu kaleme sadece %10’luk bir pay ayırdığını görüyoruz.  

TÜRKİYE FUTBOL FEDERASYONU

          01 HAZİRAN 2004-31 MAYIS 2005 BÜTÇESİ

EĞİTİM GİDERLERİ

 

 

 

30.04.2004

2004-2005 DÖNEMİ

 

 

 

AÇIKLAMA

GERÇEKLEŞEN

 

AR-GE VE PROJE GİDERLERİ

 

 

AR-GE GİDERLERİ

10.026

100.000

PROJE GELİŞTİRME GİDERLERİ

41.192

100.000

ARA TOPLAM

51.218

200.000

SAĞLIK BÖLÜMÜ GİDERLERİ

 

 

KURSLAR

1.214

100.000

SEMİNERLER

57.288

30.000

ARA TOPLAM

58.502

130.000

ANTRENÖR VE MENAJER EĞİTİMİ

 

 

KURSLAR

250.436

750.000

SEMİNERLER

611

32.500

ARA TOPLAM

251.047

782.500

ANTRENÖR LİSANS İŞLERİ

 

 

ANTRENÖR ÖZLÜK İŞLERİ

28.802

25.000

UEFA ANTRENÖR LİSANS İŞLERİ

4.560

25.000

UEFT SEMİNER ORGANİZASYONU

97.872

 

DİĞER GİDERLER

4.598

25.000

ARA TOPLAM

135.832

75.000

GENÇLİK-OKUL VE YAYIN

 

 

OKUL FUTBOLU

 

5.000

YETENEKLİ GENÇLERİN EĞİTİMİ

 

2.500

YAZ KAMPLARI

 

2.500

ESKİ KİTAPLARIN YENİDEN BASIMI

 

7.500

YENİ KİTAP BASIMI

 

7.500

DERGİ ÇIKARILMASI

 

5.000

TELİF HAKKI ALIMLARI

 

3.000

KASET VE CD YAPIMI

 

2.000

KİTAP VE DERGİ ALIMLARI

 

5.000

ARA TOPLAM

 

40.000

 

496.599

1.227.500

 

Türk Futbol Pastasının Ve TFF’nun Bilanço Büyüklüğü

Federasyon’un bütçesinin büyümesine paralel olarak Türk futbol pastası da giderek büyümeye başlamıştır. Bu pastanın büyümesinde en büyük pay naklen yayın gelirlerinde yaşanılan büyümedir.  Gerçekten de bu dönem aralığında naklen yayın gelirlerinin gelişimine aşağıda değinilecektir. 

Türk futbol pastasının tahmini büyüklüğü yıllık 300 milyon dolara ulaşıyor. Bu pastanın oluşturulmasında en büyük katkı dört büyük kulüpten geliyor. Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray ve Trabzonspor’un, gelirin dağılımında olduğu gibi, pastanın yaratılmasında da katkıları yüzde elliye yakın…Avrupa Futbol pazarının yıllık bazda ciro büyüklüğü, Deloitte&Touch’un düzenlediği rapora göre 12 milyar beşyüz milyon dolara ulaşıyor. Bu tutar sadece kulüplerin yarattıkları gelirlerin toplamı. Buna ek olarak yeni futbol ekonomisini ve futbolun yarattığı dışsal etkiyi de dikkate aldığımızda, bu rakam çok daha yüksek boyutlara ulaşıyor. Türk futbolunun Avrupa futbolundan aldığı pay bu anlamda %5’in altında.  

Bu konuya ilişkin Doğan ERDOĞAN’ın 6 Ağustos 2004 tarihli Referans Gazetesi’ndeki haber yorumu gerçekten ilginç. Doğan ERDOĞAN’ın tahmini olarak ortaya koyduğu rakamlara göre; Süper Lig’in Cirosu: 

  • Televizyon yayın hakları: 139 milyon dolar,

  • Süper Lig isim hakkı satışı:  20 milyon dolar,

  • Tribün gelirleri : 75 milyon dolar,

  • Sponsor gelirleri: 60 milyon dolar,

  • Saha içi reklam pastası: 30 milyon dolar,

  • Diğer gelirler: 96 milyon dolar olmak üzere

  • toplam tutar 400 milyon dolara ulaşıyor.

Bu rakamları tam olarak saptamak mümkün olmamakla birlikte, bizim için endikatif bir özelliğe sahiptir. Türkiye Futbol Federasyonu’nun bu konuda kapsamlı bir çalışması da bildiğimiz kadarıyla mevcut değildir. Kurumun yıllık faaliyet raporlarında bile bu konulara ilişkin sadece yıllık yayın gelirleri ve bunların kulüplere dağıtımları ile bazı sponsorluk gelirleri bulunmaktadır.

Bugüne Kadar Yapılan Yayın İhaleleri

Aşağıdaki tablodan da görüleceği üzere, ilk futbol ihalemiz 1994-95 sezonunda 7.2 milyon dolar bedelle, Cine5/ATV/ShowTV/Kanal D/TGRT  konsorsiyumuna verilmişti. Bir sonraki yıl ihalesini kazanan aynı grupta bu kez tek değişiklik, TGRT’nin yerini Star TV’nin almış olmasıydı. Bu ihalede yıllık yayın bedeli % 219’luk bir artışla 23 milyon dolara yükselmişti. 1996-97 yılında yapılan ihaleyi kazanan Cine5’le,  futbolsever ilk kez şifreli yayınla tanışmıştı. Bu şekilde Türk futbol yayın hayatında çoğu ilkin temellerinin atıldığı Cine 5 dönemi de başlamış oluyordu.  3 sezonu toplamda 140 Milyon dolara kiralayan Cine 5,  ne var ki daha sonraki yayın hakkını 2 yıllığına 120 milyon dolara Teleon’a kaptırmıştı. Yıllık bazda yaklaşık %10’a karşılık gelen bir artış bedeliyle, yayın hakkını satın alan Teleon’la, bir süre sonra futbolumuzun karabasana dönüşecek Uzan’lı yıllar da böylece başlamıştı. Başlangıçta her köşede satılan decoderlara hücum eden futbolsever, bir süre sonra parasını peşin ödediği decoderlarını alamayınca yürüyüşler düzenlemişti. Teleon daha sonra  ödemelerini aksatmaya başlayınca, TFF.’nu Teleon’un teminat mektubunu nakde çevirerek, kulüplerin paylarını ödemiş ve arkasından yeni bir ihale açmıştı. Bu açılan yeni ihaleyle birlikte, Türk Futbolunda Digitürk dönemi de başlamış oluyordu. 2001-04 dönemine ilişkin yapılan ihale, bir önceki ihale bedeline göre %288’lik bir artışla 465 milyon dolara Digitürk’te kalırken; ihale bedelinin yıllığı 155 Milyon dolara gelmişti. Bir önceki ihale bedeline göre yıllık artış oranı %158’e demek olan bu ihaleden üç buçuk yıl sonunda 106 milyon dolar zarar ettiğini beyan eden Digitürk, 15 Temmuz 2004’te yapılan son ihaleyi de TRT işbirliğiyle birlikte, yıllığı 94 milyon dolara kazandı. 

                      Yıllar İtibariyle Yayın İhaleleri ve Kazanan Kuruluşlar

Yıllar

Yayıncı Kuruluş

İhale bedeli  (milyon $)

1994-95

Cine5/ATV/ShowTV/Kanal D/TGRT

7,2

1995-96

Cine5/ATV/ShowTV/Kanal D/Star TV

23

1996-97

Cine5

40

1997-98

Cine5

45

1998-99

Cine5

55

1999-2001 Ocak

Teleon

120

2001 Ocak-2004

Digitürk

465

2004 Temmuz-2008Temmuz

Digitürk-TRT ortaklığı

377,6(*)

(*): Yıllık 94,4 milyon USD üzerinden 4 yıllık tutar olarak hesaplanmıştır.

Kaynak: Tuğrul AKŞAR, Endüstriyel Futbol, sh., 47-48

 

III- UEFA, FIFA ve TFF’NUN GELİR VE GİDERLERİ İLE BİLANÇOLARININ ANALİTİK KARŞILAŞTIRILMASI

Türkiye Futbol Federasyonu’nun gelir- gider ve bilanço büyüklüklerini, bilanço büyüklükleri milyar Euro’ya ulaşan  UEFA ve FIFA gibi dünya futboluna yön veren ve denetleyen, iki dev kuruluşla karşılaştırmak belki başlangıçta okuyucu için anlamlı gelmeyebilir. Ancak bizim buradaki amacımız, futbolumuza yön veren TFF’nun parasal büyüklüklerinin Dünya Futbol büyüklüklerinin neresinde olduğunu görebilmek veya en azından futbolseverlere bir bakış açısı vermek bakımından analitik karşılaştırması yapılmıştır. (Analizimize konu finansal veriler, UEFA Financial Report 2003/04 and Budget 2005/06; FIFA 2004 Financial Report  ve TFF 2004 Faaliyet Raporu’ndan alınmıştır. UEFA ve FIFA’nın bilanço ve gelirleri CHF (İsviçre Frangı üzerinden olduğu için (Euro/CHF)=1.57 oranı üzerinden Euro’ya çevrilmiştir.) 

UEFA, FIFA ve TFF’nun toplam gelirleri ve giderleri ile Bilanço değerlerine ilişkin bazı veriler aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

 

UEFA

FIFA

TFF

GELİR TABLOSU 31.12.2003/31.12.2004

BİN CHF

BİN EURO

BİN CHF

BİN EURO

BİN YTL

BİN EURO

Toplam Gelirleri

1.886.596

1.201.654

702.389

447.382

51.995

32.497

Kulüplere/Ülke Federasyonlarına  Dağıtılan Tutar

-858.680

-546.930

-253.966

-161.762

-25.156

-15.723

Faaliyet karı

1.027.916

654.724

448.423

285.620

26.839

16.774

Giderler

-864.926

-84.661

-261.335

-166.455

-23.875

-14.922

Diğ.Giderler

-132.918

19.154

-32.252

-20.543

0

0

Net Kar

30.072

19.154

154.836

98.622

2.964

1.853

 

 

 

 

 

 

 

 

UEFA

FIFA

TFF

Bilanço 31.12.2004

 BİN CHF

BİN EURO

 BİN CHF

BİN EURO

BİN YTL

BİN EURO

Dönen Varlıklar

1.367.120

870.777

729.000

464.331

53.062

33.164

Sabit Varlıklar

223.899

142.611

276.000

175.796

9.287

5.804

 

 

 

 

 

 

 

Pasifler

1.295.517

825.170

790.121

503.262

25.723

16.077

Özkaynak

295.502

188.218

214.879

136.866

36.626

22.891

 

 

 

 

 

 

 

Toplam Bilanço Büyüklüğü

1.591.019

1.013.388

1.005.000

640.127

62.349

38.968

 

 

 

 

 

 

 

Faaliyetlerden Yaratılan Nakit

557.220

354.917

301.035

191.742

18.704

11.690

 

 

 

 

 

 

 

31.12.2003/31.12.2004

UEFA

FIFA

TFF

GELİRLER

BİN CHF

BİN EURO

BİN CHF

BİN EURO

BİN YTL

BİN EURO

Bilet Satışı

7.238

4.610

7.000

4.459

1.159

724

TV yayın Gelirleri

1.479.187

942.157

410.834

261.678

17.474

10.921

Ticari Ürün/İsim Hakkı Satış Gelirleri

351.783

224.066

172.000

109.554

15.317

9.573

Diğer Futbol Gelirleri

10.930

6.962

65.000

41.401

2.015

4.573

Futboldışı Gelirler

15.345

9.774

41.000

26.115

8.713

5.446

Lisans Hakları

22.113

14.085

51.000

32.484

7.317

4.573

Toplam Brüt Gelirler

1.886.596

1.201.654

746.834

475.690

51.995

32.497

 

Bilanço büyüklüklerine baktığımızda; UEFA’nın 1.013.388.000 milyon Euro’luk bir büyüklükle FIFA’nın önünde yer aldığı görülmektedir. FIFA’nın bilanço büyüklüğü, yani aktifleri toplamı ise neredeyse UEFA’nın yarısı kadar (%58 daha küçük) 640.1 milyon Euro olarak gerçekleşmiştir. Bu dönem itibariyle TFF’nun bilanço büyüklüğü 38.9 Milyon olmuştur.

 

Bilançonun finansmanına baktığımızda UEFA varlıklarının %18.5’unu özkaynaklarıyla finanse ederken; FIFA’ da bu oran %21.38; TFF’nda ise %59’dur.  Bilanço içinde tüm federasyonların likit bir yapıda oldukları görülüyor. Her üç federasyon da sahip oldukları dönen varlıkları ile kısa vadeli yükümlülüklerini çok rahat bir şekilde yerine getirebilecek konumdadırlar.  

Her üç federasyon da ticari etkinliklerini, kendi yarattıkları nakitlerle fonlar durumdadırlar. UEFA ticari faaliyetlerinden yıllık 354.9 milyon Euro nakit fazlası yaratabilirken; FIFA aynı dönemde 191.7 milyon Euro; TFF da 11,6 milyon Euro nakit yaratabilmişlerdir.

 

UEFA, FIFA ve TFF’nun  gelirlerine bakıldığında; UEFA’nın toplam 1.2 milyar Euro’luk bir gelirle FIF’dan 725,9 milyon Euro daha fazla gelir elde ettiği görülmektedir. Buna göre UEFA’nın gelirleri FIFA’dan %152.6 daha fazla gerçekleşmiştir. TFF’nun toplam brüt gelirleri ise 32.4 milyon Euro’ya ulaşmış durumdadır.  Her üç federasyonun da toplam gelirleri içindeki en önemli kalemi naklen yayın Gelirlerinin oluşturduğu aşağıdaki grafikten görülmektedir. Naklen yayın gelirlerini takip eden ikinci önemli gelir kalemi olarak ta karşımıza Ticari Ürün ve İsim hakkı Satışından elde olunan gelirler çıkmaktadır.

 


Gelirlerin dağılımını Federasyon bazında incelersek;

En fazla brüt satış geliri elde eden UEFA’nın toplam gelirlerinin dağılımı içinde en önemli gelir kalemi olarak, yukarıda da değindiğimiz gibi %78’lik pay ve  942.1 milyon Euro’luk tutarla naklen yayın gelirlerini  görüyoruz.  Naklen yayın veya TV yayın gelirlerinden sonra toplam gelir içinde en fazla payı alan ikinci gelir kalemi ise %19’luk pay ve 224 milyon Euro’luk tutarla Ticari Ürün/isim Hakkı Satış Gelirleri olmaktadır. Diğer gelir kalemleri toplam büyüklük içinde ihmal edilebilir düzeydedir.

 

FIFA’nın gelirlerinin bileşiminin verildiği aşağıdaki grafiği incelediğimizde ise; UEFA’da olduğu gibi FIFA gelirleri içinde de en önemli gelir kaleminin  % 55’lik payı ve 261.6 Milyon Euro’luk tutarıyla TV Yayın Gelirleri olduğu görülmektedir. TV yayın gelirlerini izleyen ikinci önemli gelir kalemi olarak ta karşımıza %23’lük pay ve 109.5 Milyon Euroluk tutarla Ticari Ürün/İsim Hakkı Satışından elde olunan gelirler çıkmaktadır. Diğer futbol gelirlerinin toplam içindeki payı %9 civarında gerçekleşirken; futbol dışı gelirlerin  payı ise toplamda %13 dolayında olmuştur.

 


Türkiye Futbol Federasyonu’nun gelirlerinin dağılımına da bir göz attığımızda;  

Toplam gelir içinde en önemli gelir kalemini UEFA ve FIFA’da olduğu gibi %30’luk payı ve 10.9 milyon Euroluk yıllık gelirle TV Yayın gelirleri oluşturmaktadır. TFF’nun gelirleri UEFA ve FIFA’ya göre daha dengeli bir dağılım göstermektedir.  Bu dağılım içinde ikinci önemli payı alan gelir kalemi ise %27’lik payı ile Ticari Ürün/isim hakkı Satış gelirleridir. TFF’nun gelirlerinin dağılımında futbol dışı gelirlerin payının % 15 olduğu görülmektedir. Bu konudaki gelişim FIFA ve UEFA’nın gelirlerinin bileşiminden daha farklı bir dağılım yapısı sergilemektedir. UEFA’da futbol dışı gelirlerin payı %3 civarındayken; FIFA’da bu oran %5 düzeylerindedir

 

 

Bu İçerik  34446  Defa Okunmuştur
 

Degerli yazarimiz Tuğrul Akşar Cuma, 02 Nisan 2010.

YAZARIN DIGER YAZILARINI GORMEK ICIN TIKLAYIN

Neden Futbol Ekonomisi?

 

www. Futbolekonomi.com’un  vizyon ve misyonu temel olarak  Futbol Ekonomisi Stratejik Araştırma Merkezi’nin (FESAM) vizyon ve misyonuna paralel ve aynı düzlemdedir.

 

Bu bağlamda temel misyonumuz: Futbolun yerel ve küresel makro özelliklerini incelemek ve yeni yapısal modeller önermek; bu kapsamda entelektüel gelişimi hızlandırmak ve buna ilişkin referans olabilecek bir database oluşturmak ve bunu tüm futbol araştırmacılarının emrine sunmak... Bu amaçla yapılan çalışmaları yayımlamak; gerekli her türlü bilimsel futbol araştırma ve geliştirme projelerine entelektüel anlamda destek vermek.

 

Temel Vizyonumuz: Önerilen yeni modellerin gerçekleştiğini görmektir.

 devamı >>>

tbmm-logo

 

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Spor Kulüplerinin Sorunları ile

Sporda Şiddet Sorununun Araştırılarak

Alınması Gereken Önlemlerin

Belirlenmesi Amacıyla Kurulan

 

MECLİS ARAŞTIRMASI

KOMİSYONU

RAPORU

tugrulaksar_ge_roportaj

Tuğrul Akşar Güngör Urasın sorularını yanıtlıyor

  Yazar Tuğrul Akşar,
Milliyet Gazetesi Yazarı Güngör Uras'ın
sorularını yanıtlıyor.
detay için tıklayınız..

 

e- Bülten Üyeliği

E-Bülten listemize üye olmak için lütfen aşağıdaki alanları doldurunuz.

Spor Endexi

12.09.2019

Kapanış Günlük
Değişim %
  IMKB 100

102.289

0,36

 bjk BJKAS

1,83

0,55

 fb FENER

10,12

0,50

 gs GSRAY

1,75

1,16

 trabzon TSPOR

1,52

0,00

       

Videolar

Tuğrul, Tuğrul Akşar, Pusula, Ekonomi, Futbol, Futbol Ekonomi, Mali,VİDEONUN DEVAMI VE DİĞER VİDEOLAR İÇİN TIKLAYIN.

İstatistikler

İçerik Tıklama Görünümü : 22361951

Süper Lig Cemil Usta Sezonu 2019-20 Puan Durumu

 Sıra TAKIMLAR O G B M A Y AV P
1

Alanyaspor

 3   3   0  0    3  5  9
2 Fenerbahçe
 3  2  1 8  2  6  7
3 Denizlispor

 3

 2  1 0 4  0  4  7
4

Çaykur Rizespor

 3  2  1  0  4

 2

 2  7
5 Trabzonspor
 3  1  2  0  4  3  1

 5

6

Ankaragücü

 3

 1

 2  0  2  1

 1

 5
7

Sivasspor

 3

 1

 1  1  5  3  2  4
8

Beşiktaş

 3  1  1  1  4

 4

 0  4
9

Galatasaray

 3  1

 1

 1  4  5  -1  4
10

Antalyaspor

 3  1  1  1  3  4  -1  4
11 Gazişehir GFK
 3

 1

 1  1  5  7  -2  4
12 Malatyaspor
 3  1  0  2  6  5  1  3
13 Konyaspor
 3  0  3  0  3  3  0  3
14 Başakşehir
 3  1  0  2  3  6  -3  3
15 Kayserispor

 3

 0  1  2  3  5

  -2

 1
16

Kasımpaşa

 3

 0  1  2  2  6  -4  1
17 Göztepe
 3  0  1  2  0  4  -4  1
18 Gençlerbirliği
 3  0  0  3  2  7  -5  0

Okur Yazar


Futbolun ekonomisi, mali, hukuksal ve yönetsel kısmına ilişkin varsa makalelerinizi bize gönderin, sizin imzanızla yayınlayalım.

Yazılarınızı  info@futbolekonomi.com adresine gönderebilirsiniz. 

 

 

Money Football League

 2019 Deloitte Para Ligi Raporu

“ Yirmiikincisi  yayınlanan 2019 Deloitte Para Ligi Raporu’na göre Real Madrid 750 Milyon Euro’luk geliriyle zirvedeki yerini korudu. Tek Türk takımı Beşiktaş 167 Milyon Euro ile 26. Sırada bu ligde kendisine yer buldu. 
Raporu okumak için Tıklayınız

 


    

EkoLig-Raporu

 

“Türk futbolunun gelirlerini ve ekonomik görünümünü mercek altına aldığı Futbol Ekonomi Raporu – EkoLig'in üçüncü sayısını yayınladı.  Süper Lig’in 2016-2017 sezonunda 2,3 milyar TL olan gelirleri, 2017-2018 sezonu sonunda 3,2 milyar TL'ye ulaştı. Bkz.”

 

 

Süper lig Marka değeri araştırma

''Taraftar Algısına Göre Türkiye Süper Ligi Marka Değerini Etkileyen Faktörlerin ve Marka Değeri Boyutlarının Değerlendirilmesi'' Prof. Dr. Musa PINAR öncülüğünde yapılan bu araştırmayı okumak için tıklayınız.

 

 

the-european-elite-2019

KPMG Avrupa’nın 32 Elit Kulübünün değerlemesini yaptı. Süper Lig’den Galatasaray ve Beşiktaş’ın da bulunduğu bu raporda en değerli kulüp 3.2 Milyar Euroluk değeriyle Real Madrid oldu. Raporu okumak için tıklayınız.
 

Endustriyel_futbol

 

Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı Üzerine

Futbolun Endüstriyel gelişimi, kulüplerin sportif ve iktisadi/mali yapılanışını derinden etkiliyor. Dorukhan Acar’ın Kurumsal Yönetim temelli yaklaşımı ile "Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı"yı okumak için tıklayınız

 

 

Türkiye'de Kadın Futbolunun Gelişimi ve Günümüzdeki Durumu

 

imagesCAVM4O4L

 

Dr. Lale ORTA’nın Kadın Futboluna Entelektüel Bir Yaklaşım Sergilediği makalesi için tıklayınız.” 

 

 

İngiliz Futbolunda Kurumsal Yönetişim Üzerine

 

governance_in_football

 

Tüm kulüplerimize ve Türk Futbol yapılanmasına farklı bir bakış açısı kazandırabileceğini düşündüğümüz, İngiliz Parlementosu’nun Kültür, medya ve spor Komitesi’nin hazırladığı raporu okumak için tıklayınız. 

 

money-and-soccer

“Money scorring goals”, Gerçekten de “Para Gol Kaydedebiliyor mu? “

Euro 2012’nin olası ekonomik etkilerini
okumak için tıklayınız. 



FFP

Futbolda Finansal Sürdürülebilirlik Kapsamında ''Finansal Fair Play Başa Baş Kuralı ve Beşiktaş Futbol Kulübü Üzerinde Bir Uygulama 
Hüseyin AKTAŞ/Salih MUTLU,

okumak için tıklayınız.