Mete İkiz- 3 Şubat 2026 Bağımsız denetim, kurumsal finansman, danışmanlık ve vergi hizmetleri alanında dünyanın en büyük dört şirketinden (Big Four) biri olan Deloitte, 1845 yılında Londra'da  kurulmuş ve bugün itibariyle 150’den fazla ülkede 700’ün üzerinde ofisi ve yarım milyona yakın çalışanıyla finansal hizmetler sunan devasa bir şirket ağına dönüşmüş durumda. 

Futbolun Zenginlerini 29 Yıldır Sıralayan Rapor

Deloitte’un Spor İş Grubu tarafından hazırlanan ve 1996-97 sezonundan itibaren yayınlanan Deloitte Football Money League (“DFML”), bildiğiniz üzere Avrupa’nın en  fazla gelire sahip 30 futbol kulübünü sadece elde ettikleri gelirlere göre sıralayan  yıllık bir rapor. 

Raporun temel amacı, küresel futbol endüstrisi için bağımsız, şeffaf ve belli bir standarta göre  hazırlanmış bir kıyaslama noktası sunmak olup Avrupa futbolunda kulüplerin gelirler  açısından başvurdukları bir numaralı kaynaktır. 

DFML Avrupa’nın farklı liglerindeki kulüplerin gelir kapabilitelerini karşılaştırma adına bir futbol  endüstrisi standardı olarak görev yapmanın yanında, Avrupa’nın gelir büyüklüğü  açısından ilk 20 Kulübü’nün gelirlerinin kırılımlarına da yer vererek gelir  kaynaklarının hangi kalemlerden geldiğine ve yıllar itibariyle değişimlerine raporunda  yer vererek futbolun tüm paydaşlarına Avrupa’nın önde gelen kulüplerinin gelirleri  açısından şeffaf bir resim sunmaktadır. 

DFML, oyuncu satışından elde edilen transfer gelirlerini konsolide gelirlere dahil  etmemektedir. Bunun nedeni, transfer gelirlerinin süreklilik arz etmeyen ve kulübün temel  operasyonel gücünü her zaman yansıtmayan bir gelir kalemi olarak görülmesidir. 

29 sezondur üst üste aynı standartlarda kaleme alınan rapor, Avrupa'nın "Beş  Büyük Ligi" (İngiltere, İspanya, Almanya, İtalya, Fransa) arasındaki finansal  uçurumu ve İngiltere Premier Lig'inin diğer liglere kıyasla ekonomik gücünü net  bir şekilde ortaya koymakta ve aynı zamanda döviz kurları € üzerinden sabitlenerek tüm  kulüpler için ortak bir karşılaştırma zemini oluşturmaktadır. 

DFML Rapor'u Kulüpleri Hangi Gelirlere Göre Sıralıyor?

Deloitte, kulüplerin gelirlerini analiz ederken dünya çapında standart olarak kabul edilen üç  ana kategoriyi baz almaktadır: 

1) Ticari Gelirler: Sponsorluklar, ürün satışları (merchandising), saha dışı etkinlikler ve  stat isim hakları. 

2) Yayın Hakkı Gelirleri: Ulusal lig, kupa ve UEFA turnuvalarından gelen yayın hakkı  gelirleri. 

3) Maç Günü Gelirleri: VIP, kombine sezonluk bilet satışları, günlük bilet satışları, loca  gelirleri, stadyum içi yiyecek-içecek satışları. 

Galatasaray ve Fenerbahçe Para Ligi Raporu'nda Neredeler?

Galatasaray Sportif A.Ş.’nin (“Galatasaray”), Fenerbahçe Futbol A.Ş.’nin  (“Fenerbahçe”) ve Beşiktaş Futbol A.Ş.’nin (“Beşiktaş) 29 sezondur üst üste yayınlanan  DFML sıralamalarının geçmişlerine göz attıktan sonra Galatasaray ve Fenerbahçe’nin  2024-25 sezonuna ilişkin olarak DFML’nin 22 Ocak 2026 tarihli raporundan aldığım  verilerle gelirlerinin Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki konumlarının analizi bu  çalışmamın konusunu oluşturuyor. 

Beşiktaş DFML listesine bir kez 2017-18 sezonunda 165,7 mn € gelirle girerken,  Fenerbahçe altı kez girdiği listeye 2015-16 sezonunda 157,7 mn € gelirle dahil  olurken 9 sezon sonra yeniden yer aldığı listeye 2024-25 sezonunda 216 mn € ile  gelirlerini 58,3 mn € arttırmış durumda. Galatasaray ise altı kez girdiği listeye 2011- 

12 sezonundan itibaren üst üste 5 kez girmeyi başardıktan sonra, 9 sezonluk aranın  ardından 2024-25 sezonunda elde ettiği 273,6 mn € gelirle 9 sezon öncesine göre  gelirlerini 117,7 mn € arttırmış bir konumda.

Tablo:1) Galatasaray ve Fenerbahçe’nin Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki Gelir Konumları  

01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 dönemine ait Kamuyu Aydınlatma Platformu’nda (“KAP”)  yayınlanan Galatasaray’ın bağımsız denetim raporu dipnotlarında yer alan gelir  kalemlerinin kırılımına bakalım.

Tablo: 2) Galatasaray ve Fenerbahçe'nin Gelir Kırılımları 2024/25 (Milyon TL)

2024-25 sezonu itibariyle gelirlerin %8’ini oluşturan UEFA Katılım Gelirleri 869 mn TL. 

2024-25 sezonunda Şampiyonlar Ligi (“ŞL”) play-off aşamasında İsviçre temsilcisi Young  Boys’a elenen Galatasaray Avrupa Ligi’ne (“AL”) katıldı. Grup etabını 3 galibiyet, 4 beraberlik  ve 1 yenilgiyle 14. sırada tamamlayarak, son 16 turu play-off turunda Hollanda temsilcisi AZ  Alkmaar ile eşleşti. İlk maçta deplasmanda yenilip, İstanbul’da berabere kalarak UEFA  Kupalarına veda etti. 2024-25 sezonunda UEFA Katılım Gelirlerinin toplamın sadece %8’i ile  869 mn TL olarak gerçekleşerek 2023-24 sezonuna göre %47 oranında düşmesi ŞL  yerine Gruplara katılım ile galibiyet ve beraberlik performans ücretlerinin AL’de  ŞL’ne göre oldukça aşağı seviyede olması. 

Galatasaray 2023-24 sezonunda UEFA ŞL’nde ülke puanından ötürü 3 Ön Eleme Turu oynadı  ve sırasıyla Zalgiris, Olimpija Ljubljana ve play-off turunda Molde’yi eleyerek ŞL Grup aşmasına  kaldı. ŞL’nin eski formatında oynanan bu son sezonda Bayern Münih, Manchester United ve  Kopenhag ile aynı grupta yer aldı ve Grubu 5 puanla 3. sırada tamamlayarak yoluna AL’de  devam etti. AL’de son 16 play-off turunda Çekya ekibi Sparta Prag'a elenen Galatasaray Avrupa  Kupalarına veda etti. 

Ancak ŞL’de yer aldığı sezonun gelirlerini 1,652 milyar TL’ye taşımayı başardı. 2023-24 sezonu UEFA katılım gelirlerinin kırılımına baktığımızda, ŞL Grup aşamasına kalarak,  €15,64 mn € katılım ücreti, Grup aşamasında aldığı 1 galibiyet (2,8 mn €) ve 2 beraberlik (1,86  mn €) olarak toplamda 4,66 milyon € performans başarı primi, Türkiye'nin yayın havuzundan  Galatasaray'ın payına düşen yaklaşık 1,5 mn €, son 10 yıllık UEFA performansına göre verilen  katsayı payından yaklaşık 9,1 mn € ve UEFA Avrupa Ligi play-off turuna kaldığı için ek olarak  0,5 mn € olmak üzere yaklaşık 31,4 mn € kazandı. 

Bildiğiniz üzere 2024-25 sezonunda ŞL’de yürürlüğe girmiş olan yeni formata göre turnuvaya  katılan 36 takım 8’li Gruplara ayrılmakta ve 4’ü kendi sahasında, 4’ü ise deplasmanda maçlar  yapmaktalar. Bu maçlarda galibiyete ödenen prim 2,1 mn €, beraberliğe ödenen prim ise 0,7 mn € olarak belirlenmiş. Son 16 Play-off Turu 1 mn €, Son 16 Turu 11 mn €, Çeyrek Final 12,5 mn €, Yarı Final 15 mn €, Finalist 18,5 mn € ve Şampiyonluk Primi + 6,5 mn € olarak  belirlenmesine ek olarak 2025-26 sezonunda 853 mn €’luk bir havuzla “Coefficient Ranking  (Katsayı Sıralaması)” olarak ŞL’ne katılan 36 takıma, kulüplerin TV pazarı değerleri (reklam ve  yayın) ile UEFA Kupalarında son 10 sezondur çizdikleri başarı performansıyla ilgili puanlamaya  tabii tutularak UEFA tarafından sıralamaya alındıkdan sonra dağıtım katsayı sıralaması en  düşük olan takıma 1 hisse (275 bin €), en yüksek takıma ise 36 hisse (9.9 mn €) dağıtılacak  olduğundan Türk futbol takımlarının ŞL’nde istikrarlı olarak boy göstermelerinin her zaman  öncelikleri olması gerektiği kanaatindeyim. 2024-25 sezonunda Şampiyon olan Galatasaray  ülkemizin puanı ilk 10’da yer aldığından 2025-26 sezonunda ŞL’ne direkt olarak katıldı. 

Galatasaray ve Fenerbahçe'nin Gelirleri Nereden Geliyor?

Toplamın %28’iyle 3,077 milyar TL’lik stadyum gelirleri futbol gelirleri içerisinde ilk  sırada. Ali Sami Yen Spor Kompleksi Rams Park stadyumunun 220 locası da satılarak önemli  bir gelir ortaya çıkmış. VIP koltuk ve sezonluk kombinelere de ayrılan sezonluk bilet kapasitesi  tamamen dolmuş durumda.  

2,476 milyar TL ile sponsorluk, isim hakkı ve reklam gelirleri toplamın %22’si ile  futbol faaliyetleri içerisinde 2. gelir kalemi. Dünya genelinde endişe yaratan politik gelişmeler  dikkate alındığında, yeni sponsor yaratmanın oldukça zor olacağı bir dönemin içerisinde  bulunuyoruz. 

Toplam gelirlerin %32’ünü oluşturan Mağazacılık A.Ş. gelirleri 3.575 milyar TL olmuş ve elde edilen toplam gelir futbol faaliyetinin gelir kalemlerini de işin içine kattığımızda  kendisine ilk sırada yer bulmuş. 

UEFA verilerine dayandırılan 2023-2024 sezonu forma ve ürün satışlarından en çok  gelir elde eden kulüpler listesine göre Galatasaray 85 mn € gelirle 9. sırada yer  alarak mağazacılık gelirinde (merchandising) Avrupa'da ilk 10'a giren tek Türk takımı olmuştu.

DFML formatında sadece ticari, maç günü ve yayın hakkı gelirlerini dikkate alarak,  toplam gelirleri 01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 ortalama €/TL kuru olan 38,3’e  böldüğümüzde toplam 277 mn € gelir buluyoruz. 

Tablo:3) Galatasaray'ın DFML Formatında 2024-25 Sezonu Gelir Kırılımı (Milyon Euro)

DFML raporunda 273,6 mn € olarak gözüken toplam gelirle aradaki 3,4 mn €  farklılık Deloitte’un döviz kurlarını € üzerinden sabitleyerek tüm kulüpler için ortak bir  karşılaştırma zemini oluşturmasından kaynaklanmakta. 

01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 dönemine ait KAP’da yayınlanan Fenerbahçe’nin  bağımsız denetim raporu dipnotlarında yer alan gelir kalemlerinin kırılımına bakalım.  

Tablo:4) Fenerbahçe'nin 2024-25 Sezonunda Gelir Kırılımı (Milyon TL)

2024-25 sezonu itibariyle gelirlerin %9’unu oluşturan UEFA Katılım Gelirleri 777 mn TL. 

Fenerbahçe 2024-25 sezonu ŞL 2. Ön Eleme'de İsviçre temsilcisi Lugano'yu eledi. Ön Eleme'de  Fransa temsilcisi Lille'e elenerek yoluna AL’de devam etti. Yeni formatta (36 takımlı tek lig)  mücadele eden Fenerbahçe; Nice, Stuttgart, Viktoria Plzen, Ferencvaros, Brann, Aston Villa ve  FCSB ile aynı grupta yer alarak lig aşamasını 3 galibiyet, 3 beraberlik ve 2 mağlubiyetle 12  puanla 19. sırada tamamladı. Fenerbahçe lig aşamasının ardından play-off’a kaldı ve Belçika  temsilcisi Anderlecht ile eşleşerek toplamda rakibini 5-2 ile geçti ve son 16 turuna yükseldi. 

Son 16’da İskoçya temsilcisi Glasgow Rangers ile eşleşen Fenerbahçe sahasında 3-1 kazandığı  maçı, deplasmanda 2-0 kaybetti ve penaltılarla elenerek Avrupa’ya veda etti. Fenerbahçe  2024-25 sezonunda 777 mn TL UEFA katılım geliri (ortalama kurdan 20 mn €)  kazandı. 

Fenerbahçe 2023-24 Sezonu’nda UEFA Konferans Ligi’nde mücadele etti ve Nordsjaelland,  Ludogorets ve Spartak Trnava oluşan Grup Aşaması’nı lider olarak tamamlayarak doğrudan  son 16 turuna kaldı. Son 16’da Belçika temsilcisi Union Saint-Gilloise'yi eleyen Fenerbahçe, Yunanistan temsilcisi Olimpiakos ile eşleşti. Deplasmanda 3-2 yenildiği rakibini İstanbul'da 1- 0 yendi ancak penaltı atışları sonucunda Çeyrek Final’de elendi. Fenerbahçe 2023-24 sezonunda yaklaşık 8,6 mn € UEFA katılım geliri elde etti. 

Fenerbahçe'de Stat Sponsorluğu Gelirleri Futbol Gelirler İçinde ilk Sırada! 

Toplamın %29’uyla 2,448 milyar TL’lik stadyum gelirleri futbol gelirleri içerisinde  ilk sırada. Chobani Stadyumu Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Spor Kompleksi’nin locaları ile,  VIP koltukları ve kombinelere de ayrılan sezonluk bilet kapasitesi dolmuş durumda. 

1,904 milyar TL ile sponsorluk, isim hakkı ve reklam gelirleri toplamın %22’si ile  futbol faaliyetleri içerisinde 2. gelir kalemi.  

Toplam gelirlerin %32’ünü oluşturan Mağazacılık A.Ş. gelirleri 2.721 milyar TL ve  futbol faaliyetinin gelir kalemlerini de işin içine kattığımızda ilk sırada yer alıyor. 

DFML formatında sadece ticari, maç günü ve yayın hakkı gelirlerini dikkate alarak,  toplam gelirleri 01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 ortalama €/TL kuru olan 38,3’e  böldüğümüzde toplam 219 mn € gelir buluyoruz. 

Tablo:5 Fenerbahçe'nin DFML Formatında 2024-25 Sezonu Gelir Kırılımı (Milyon Euro) 

DFML raporunda 216 mn € olarak gözüken toplam gelirle aradaki 3 mn € farklılık Deloitte’un döviz kurlarını € üzerinden sabitleyerek tüm kulüpler için ortak bir karşılaştırma  zemini oluşturmasından kaynaklanmakta. 

Galatasaray’da 633 mn TL ve toplamın %6’sı ile yayın hakkı gelirleri futbol faaliyetleri  arasında 3. sırada, Fenerbahçe’de ise 538 mn TL ve toplamın %6’sı ile yayın hakkı  gelirleri futbol faaliyetleri arasında 3. sırada.

Süper Lig'de Düşen Yayın Hakları Gelirleri Galatasaray ve Fenerbahçe'nin İlk 20'de Yer Almasını Engelliyor!

Yayın hakkı gelirlerinin yıllar itibariyle gelişimi hakkında hafızalarımızı biraz tazelersek, 2016  Kasım ayında yapılan ihaleyle beIN Media Group tarafından verilen Türkiye futbol liglerindeki  sezonluk 500 mn $’lık yayın bedeli, Türk futbol tarihinin en yüksek yayın ihalesi  bedeli olmuş ve 2017-2018 sezonundan başlayarak 5 sezonu kapsamıştı. Bu  anlaşma, o dönemde TL’nin $ karşısındaki değeri düşük olduğundan, Kulüplere  büyük bir gelir sağlamış ve ligin değeri açısından bir zirve noktası olmuştu.  

Ardından TL’nin değer kaybetmesi ve zorlu ekonomik koşullar nedeniyle yayın ihalesi  bedelleri $ bazında düşüş yaşamış ve ayrıca düşük bir kurda sabitlenerek TL olarak  dağıtılmıştı. TFF’nin son yaptığı ihale Mart 2024’te 3 sezon için yine beIN Media  Group'a verilmiş, yeni sezonluk bedel KDV hariç 182 mn $ olarak belirlenmişti. 

Dolayısıyla yüksek bedeller görmüş olan Türk futbolu yayın hakları maalesef güncel olarak çok  düşük bir mertebede kaldı ve tüm Süper Lig kulüpleri yayın hakkı geliri olarak son sezonlarda  art arda son derece düşük bedeller almaktalar. 

Avrupa'da Merkez Liglerde Sezonluk Yayın Hakları Ne Durumda?

Avrupa’nın önde gelen 5 büyük liginde sezonluk yayın hakkı bedelleri şu şekilde: 

✔ Premier League, İngiltere: 2025’ten 2029 sezonu sonuna kadar 4 sezonluk  anlaşma, sezon başı 1,7 milyar Pound yurtdışı yayın hakkı ayrıca  pazarlanıyor ve sezon başı 2,1 milyar Pound. Toplam sezon başı 3,8 milyar  Pound (yaklaşık 4,5 milyar €.) 

✔ La Liga, İspanya: 2022’den 2027 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma,  sezon başı 990 mn € sadece İspanya yayın hakkı için ödeniyor, yurtdışı yayın  hakkı ayrıca pazarlanıyor ve sezon başı €900 mn. Toplam sezon başı 1,9  milyar €. 

✔ Bundesliga, Almanya: 2025’ten 2029 sezonu sonuna kadar 4 sezonluk  anlaşma, sezon başı 1,1 milyar € sadece Almanya yayın hakkı için ödeniyor,  yurtdışı yayın hakkı ayrıca pazarlanıyor. 

✔ Serie A, İtalya: 2024’ten 2029 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma,  sezon başı 900 mn € sadece İtalya yayın hakkı için ödeniyor, yurtdışı yayın  hakkı ayrıca pazarlanıyor. 

✔ Ligue 1, Fransa: 2024’ten 2029 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma,  sezon başı 500 mn €. 

Galatasaray ve Fenerbahçe’nin üzerinde yer alan Kulüplerin kendi liglerindeki  yayın gelirlerinin Süper Lig’e göre çok yüksek olduğunu ve DFML sıralamasındaki en önemli farklılığın bu kalemden geldiğini gözlemliyorum. Tabii bu gelir  kaleminde Türk takımlarının ŞL’ne istikrarlı olarak katılımı da önem arz ediyor. 

1,161 milyar € gelirle listenin ilk sırasında yer alan Real Madrid’in 335 mn € yayın  hakkı gelirine, Galatasaray’dan sadece 2,4 mn € fazla gelirle ilk 20 Kulüp arasına  son sırada giren toplamda 276 mn € gelire sahip West Ham United’ın 158 mn €  yayın hakkı gelirine karşılık Galatasaray ve Fenerbahçe’nin 1 Haziran 2024-31  Mayıs 2025 ortalama €/TL kuru olan 38,30’a böldüğümüzde sırasıyla sadece 39 mn  € ve 34 mn € yayın hakkı geliri (UEFA gelirleri dahil) ile önde gelen Avrupa  Kulüpleri ile son derece haksız bir rekabetin içinde bulunmakta oldukları  yadsınamaz bir realite. 

Süper Lig'de Yayın Hakları Gelirlerini Artırmak İçin Ne Yapılmalı? 

Bana göre bu haksız durumu düzeltebilmenin tek yolu tüm Süper Lig Kulüplerinin istisnasız  şimdiden bir araya gelerek 2027 yılının başında yapılacak ve 2027-28 sezonundan itibaren  geçerli olacak yeni yayın ihalesine iyi bir şekilde hazırlanarak kendi ürünlerinin değerini  maksimize etmeleridir. Türkiye Süper Ligi’nde futbolun sahibi, bu ürüne önemli yatırım yapan  ve ‘malı’ üreten Kulüpler olduğuna göre, başta yayın gelirleri olmak üzere ortak paydadaki menfaatlerini maksimize etmek için Kulüplerinde pazarlık masasında TFF ile haklı yerlerini  almaları gerekmekte bana göre.  

Burada yıllardır kusursuz işleyen İngiltere Premier League’inin modeli örnek  olarak alınabilir ve Süper Lig A.Ş. kurularak, hisselerinin %50’sinin sahibi TFF,  %50’sini ise 2026-27 sezonu itibariyle 18 Kulüpten oluşacak olan Süper Lig  takımları, takım başına %2,77 hisse ile temsil edilebilirler.  

Süper Lig’den düşen takımlar, çıkan takımlara hisselerini bilabedel ve otomatik olarak  devrettiklerinde, tüm Süper Lig Kulüpleri ortak menfaatleri için aynı yapıda aynı hisse oranında  temsil edilebilecekler ve bu durum hem ülkemiz futbolunun değerinin hızla artmasına neden  olabilecek hem de Süper Lig Kulüpleri TFF ile eşit ortak olarak kendi geleceklerine en rasyonel  şekilde karar verme şansına/hakkına kavuşabilecekler diye düşünüyorum. Böylelikle ihale  zamanlarında tek vücut olarak hareket edecek olan TFF ve Süper Lig Kulüplerinin bu birlikten  gelen güçle hem daha fazla ilgili tarafı ihale masasına çekebilecekleri hem de hak ettikleri  şekilde sezon başına çok daha yüksek yayın hakkı geliri elde etme alma şansını  yakalayabilecekleri kanaatindeyim. 

Süper Lig A.Ş. liyakate göre seçilecek bilgili ve becerikli yöneticilerle profesyonelce  kurumsal yönetim ilkelerine uygun olarak yönetilebilecek ve bunun neticesinde  orta vadede Türk futbolu Avrupa ülkelerinde yaşayan Türkler, Balkanlar, Türki  Cumhuriyetler, Kuzey Afrika ve Ortadoğu’dan oluşan yakın coğrafyamızda bölgesel  olarak seyredilen önemli bir lig haline dönüşebilecek ve böylelikle Kulüplerin yayın  hakkı gelirleri önemli oranda artabilecektir.  

Uzun zamandır gerçekleşmesini dilediğim ve bir aralar Kulüpler ve TFF arasında görüşülen  ancak çeşitli sebeplerle uzlaşma sağlanamayan bu rasyonel ve Türk futbolunun tüm  paydaşları açısından maksimum değeri yaratacak olan oluşum bir sonraki ihale  dönemi olan 2027-28 sezonuna hazır olabilme adına umarım en geç 2026-27  sezonundan itibaren uygulama olanağını kazanır. 

Şampiyonlar Ligi'ne Katılımda UEFA Ülke Puanı Büyük Engel!

Bu duruma ek olarak Süper Ligimizin Şampiyonunun ŞL’ne doğrudan katılıp katılamayacağı,  tamamen ülkemizin UEFA Ülke Puanı Sıralamasındaki yerine bağlı bildiğiniz üzere. UEFA, her  yıl son 5 yılın Avrupa kupası sonuçlarına göre ülkeleri sıralamakta. 

UEFA ülke puanı, bir ülkenin Avrupa kupalarındaki takımlarının topladığı puanların o yıl  Avrupa'ya giden takım sayısına bölünmesiyle hesaplanmakta ve ilk 10'da yer alan ülkelerin  şampiyonları ŞL Grup aşamasına direkt olarak katılmakta. Eğer Türkiye 10. sıranın altına  düşerse, Şampiyonumuzun Grup aşamasına kalabilmek için bir veya daha fazla ön eleme turu  oynaması gerekiyor.  

Ancak bazen Türkiye 11. sırada olsa bile Şampiyonumuz direkt olarak ŞL’ne gidebilmekte. Bu  durum o sezon ŞL’ni kazanan takımın kendi ulusal liginde de ŞL biletini almasıyla mümkün  oluyor ve son şampiyon adı verilen kontenjan, eleme oynayacak takımlar arasında en yüksek  puanlı olanı ŞL’ne direkt olarak almakta. Bu nedenle UEFA Kupalarına katılan tüm  takımlarımızın oynayacakları maçlarda ülke puanına katkı yapacak sonuçlar alması Türk futbolu  açısından son derece önemli.

Para Ligi Raporu'nda 20 Kulüp Avrupa Futbol Gelirlerinin 12.4 Milyar Euro'luk Kısmını Kendi Aralarında Paylaşıyor 

Özetlemek gerekirse, DFML 2024-25 raporunda ilk 20 Kulüp toplamda €12,4 milyar €  gelirle bir önceki sezonun %11 üzerinde gelir elde etmişler.  

Toplam gelirlerin 5,3 milyar €’su (%43) ticari, 4,7 milyar €’su (%38) yayın hakkı  ve 2,4 milyar €’su (%19) maç günü gelirlerinden oluşmuş. 

İlk 20 Kulüp ortalama olarak 265 mn € ticari, 235 mn € yayın hakkı ve 120 mn €  maç günü geliri yaratmışlar.

Real Madrid 1,161 milyar € gelirle 1 milyar € bareminin üzerindeki tek kulüp  olurken, onu sırasıyla 975 mn € ile FC Barcelona, 861 mn € ile Bayern Münih, 837  mn € ile PSG ve 836 mn € ile Liverpool ilk 5 olarak takip etmişler. 

İlk 20 Kulüp arasında 9 Premier League, 3 La Liga, 3 Bundesliga, 3 Serie A, 1 Ligue 1 ve  1 Liga Portugal 1 takımı yer almakta (5 Büyük Lig’in temsilcileri dışındaki tek takım Benfica). 

Para Ligi'ne Türk Kulüplerinin Girmelerinde Haksız Rekabet 

21. ve 30. sıradaki kulüpler arasında 273.6 mn € gelirle Galatasaray ilk sırada ve  20 sıradaki Premier League Kulübü West Ham United arasında sadece €2,4 mn €  bulunmakta. 

West Ham United’ın gelir kırılımı 158 mn € yayın hakkı, 71 mn € ticari ve 47 mn € maç  günü geliri, ki daha önce de değinmiş olduğum üzere Galatasaray ve Fenerbahçe’nin  sırasıyla sadece 39 mn € ve 34 mn € yayın hakkı gelirleri bulunmakta, bir diğer  ifadeyle arada sırasıyla €119 mn ve €124 mn € fark var.  

Galatasaray’ın 39 mn € yayın hakkı gelirinin yanında 158 mn € ticar geliri, 80 mn  € ise maç günü geliri bulunurken, Fenerbahçe’nin ise 121 mn € ticari geliri, 64 mn  € maç günü geliri, 34 mn € ise yayın hakkı geliri bulunmakta. 

West Ham United’ın yayın hakkı gelirlerinin dünya futbolunda en yüksek olduğu Premier  League’in bir temsilcisi olmasından hareketle, onu bir kenara koyalım ve ilk 20 Kulüp  arasında 283,4 mn € gelirle kendine 19. sırada yer bulan Portekiz Kulübü  Benfica’nın yayın hakkı gelirini inceleyelim. Dünyada fazla izlenme oranına sahip  olmayan Portekiz Ligi’nin bir takımının dahi 148 mn €’luk bir yayın hakkı gelirine  sahip olduğunu görüyorum, ki bu Galatasaray ile Fenerbahçe arasında sırasıyla 109 

mn €’luk ve 114 mn €’luk bir yayın hakkı geliri farkına işaret ediyor. Benfica’nın 72  mn € ticari geliri, 63 mn € ise maç günü geliri bulunmakta. 

Haksız rekabet olarak ifade ettiğim husus tam olarak da bu. Detaylarına değindiğim  bu haksız rekabetin anlatmış olduğum üzere bir an önce giderilerek Türk kulüplerinin  gelirlerinin artmasının kapısını açmasını ümit ederim. 

Para Ligi Premier Lig'e Dönüştü!

DFML listesinin ilk 30 Kulübü arasında 15 İngiliz, 4 Alman, 4 İtalyan, 3 İspanyol, 2  Türk, 1 Fransız, 1 Portekiz ve Kulübü yer alıyor. 

21. sıradaki Galatasaray’ı, 269,9 mn € ile Eintracht Franfurt, 238,7 mn € ile Brighton, 234 mn  € ile Everton, 232,5 mn € ile Crystal Palace, 218,5 mn € ile Bournemouth, 216,3 mn € ile  Roma, 216 mn € ile 28. sıradaki Fenerbahçe, 206,3 mn € ile Wolwerhampton ve 206 mn € ile  Brentford takip ediyorlar. 

Galatasaray son derece düşük yayın gelirlerine rağmen 22. ve 30. sıralar arasında  yer alan 6 Premier League,1 Bundesliga ve 1 Serie A kulübünü gelir olarak geçmeyi  başararak kendine ilk 20 Kulübün hemen arkasında yer bulmuş. Bu Avrupa  futbolunda gelirler açısından oldukça başarılı bir konum. 

Fenerbahçe de 2 Premier League kulübünü gelir olarak geride bırakmış ve 27. sıradaki Roma’nın sadece 0,3 mn €, 26. sıradaki Bournemouth’un ise 2,5 mn € gerisinde  kalmış. Galatasaray’la arasında ise 57,6 mn € gelir farkı bulunmakta. 

Avrupa futbol kulüplerinin gelirlerinin karşılaştırılması açısından bir numaralı kaynak olan ve  futbol endüstrisinde standartları belirleyen DFML raporunun sonuçlarına göre Türk  futbolunun önde gelen temsilcileri Galatasaray ile Fenerbahçe’nin 2024-25  sezonunu gelirler kapsamında oldukça tatmin edici bir düzeyde kapattıklarını  memnuniyetle tespit ediyor ve başarılarının devamıyla birlikte finansal tablolarının sadece  gelirler tarafında değil, yüksek Brüt Kar ile Esas Faaliyet Karı ve futbolcu satışlarından oluşan  yüksek Yatırım Faaliyetlerinden Gelirler ile Net Dönem Karı tarafında da sürdürülebilir olmasını  temenni ediyorum.

Tüm Olumsuzluklara Karşın Türk Kulüplerinin Para Ligi'nde İlk 30'da Yer Almaları Büyük Başarı

Avrupa futbolunun yakından takip ettiği finansal platformlardan biri olan Football  Benchmark’ın 29 Ocak tarihli raporuna göre 2024-25 sezonunda maç günü  gelirlerini en fazla arttıran Avrupa kulüpleri içerisinde Galatasaray geçtiğimiz  sezona göre %29 artış ve 81,7 mn € ile maç günü gelirleri bazında ilk 20 Kulüp  arasında 12. sırada kendine yer bulmuş.  

İlk sırada 232,6 mn € ile Real Madrid var, onu 190,7 mn € ile Manchester United,  183 mn € ile Arsenal, 176,6 mn € PSG ve 150,2 mn € ile FC Barcelona ilk 5’te takip  ediyor. 

Galatasaray 80 mn €’da olan Atletico Madrid ve Aston Villa, 71,7 mn €’da olan Celtic FC, 70  mn €'’da olan Stuttgart, 68,5 mn €’da olan AC Milan, 68 mn €’da olan Newcastle United, 65,4  mn €’da olan Juventus ve 64,3 mn €’da olan Ajax’ı geçmeyi başarmış. 

Maç günü gelirlerini bir önceki sezona göre %42 artıran Celtic FC ve %36 artıran Ajax’dan sonra %29 artışla 20 Kulüp arasında Stuttgart ile birlikte Galatasaray 3.  sırada yer almış.  

2024-25 sezonunda maç günü gelirlerini Avrupa’da en fazla artıran 20 Kulüp  arasında 12. sırada olmak Galatasaray açısından önemli bir başarı ve Avrupa futbol  sektörü açısından dahi loca sayısı oldukça yüksek olan stadyumun 220 locasının satılmasına  ek olarak VIP ve kombine sezonluk satışlarının tamamen dolmuş olması 54.000 seyirci kapasitesine sahip Ali Sami Yen Spor Kompleksi Rams Park Arena’nın bu son derece başarılı  performansında ana rolü oynamış. 

Güncel DFML verileri ışığında Galatasaray ve Fenerbahçe’nin rekabetin çok yoğun olarak  yaşandığı Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki konumlarını elde ettikleri 2024-25 sezonu gelirlerinin  ışığında objektif görüş ve yorumlarımla özet bir şekilde ortaya koymaya çalıştım.  

Tweet

Tweetle                      Paylaş                        Paylaş