Euro2024'ü Kim Kazanır? Bir Tahmin Modeli Çalışması
Cem Şengezer- 12 Haziran 2024 Sosyal medyada sporu ve bahis perspektifinden bağlantılarıyla değerlendiren sitelerden biri (1), 2022 Eylül 10 itibariyle Euro 2024 için takımların Şampiyona'ya katılma ve ıskalama ihtimallerini değerlendirmişti.
Artık Şampiyona başlıyor ve oluşmuş ihtimalleri Euro 2024 grupları üzerinden dağıtarak ilerleyebiliriz. Yazı serimizde her grubu oluşturduğumuz matematik modele göre değerlendireceğiz. Modelin geçmiş turnuvalardaki tutarlılığına güvenerek de şampiyonluğa yakın olanları grup bazında sıralayacağız. Tüm grupları değerlendikten sonra genel notlama üzerinden verilmiş sıralamayı değerlendireceğiz. Turnuva ilerlerken de ara güncellemelerimiz ve geçmişle kıyaslamalar olacaktır.
Yaklaşık 2 yıl önceki tabloya göre gidersek, en iyiler sıralamasında bugünkü yazı konumuz C grubu takımları için başarı ihtimalleri:
Euro'24 katılım
İhtimal
Tablo bize 2022 sonbaharında, takımların yakın geleceğe yönelik beklenti ihtimallerini gösteriyor. Tablodaki oranları kıyaslamak yanlış sonuca götürür çünkü o dönemki gruplara göre hesaplanmış ihtimalleri ifade eder ve o güne dek yapılmış maçlar üzerinden kendilerinin savunabilecekleri modele göre hazırlanmıştır.
Slovenya
% 48
İngiltere
% 86
Sırbistan
% 98
Danimarka
% 99
Tablo o dönemki koşullara göre ve rakiplere göre hazırlandığı için bugüne çıkarımını farklı gözle bakmak gerekir: Slovenya'nın Euro2024 bileti ihtimali düşük görünse de iddiasız olduğu söylenemezdi. Bunu sağlamış oldu. Rakiplerinin hemen hemen kendi ihtimalini katladığını göz önüne alırsak gurubunda işinin kolay olmadığını belirtebiliriz. Rakiplerini de kendi aralarında değerlendirirsek, yakın oranlarda görünmeleri birbirlerinden puan alabileceklerine işarettir. Yine de favorinin netliği ortada yoktur.
Daha fazla çıkarıma gerek duymadan, bize ait olmayan bu çalışmayı, özgün modelimizle grup bazlı devam ettirebiliriz artık.
Model bakışımız: Basit anlatım- sürdürülebilir başarı için altın oran
Her takım için sürdürülebilir başarı esastır varsayımıyla yola çıktık: Buna göre başarıyı öncelikle sportif başarı olarak daraltmış olduk. Bunun üzerine diğer bilanço başarıları ve sosyal başarılar eklenebilir: Temel olarak sportif başarı genel başarının ağırlıklı belirleyicisidir.
Buna göre sportif anlamdaki sürdürülebilir başarı için "nasıl yapmışlar?" bakışıyla ters mühendislik uyguladık ve önemli bulgulara vardık. Detaylarını burada anlatmayacağımız bu kısım için ileride verimli tartışma ortamlarına açık olduğumuzu belirtebiliriz.
Başarıda altın oran rasyonellikle gelişir
Buna göre takımların geçmiş başarıları ve bunu sağlarken gösterdikleri dalgalanmalar (sportif metriklerdeki oynamalar, sapmalar) üzerinden bir oran oluşturduk. Bu oranın düşüklüğü gelecekteki sportif performansta bozulma (kırılganlık) veya yüksekliği iyileşme (dayanıklılık) getirmektedir.
Bir bakıma bu oran üzerinden gelecekti sürpriz (iyi veya kötü) sonuçları açıklamak ve yol rehberini iyileştirmek daha kolay olacaktır.
Bu ana dek yazılanları sonraki yazılarda tekrar belirterek güncellemeyi sürdüreceğiz. Böylece bakışımızı vurgulamış olacağız.
EURO2024 için model çalışmamıza göre: C grubu
Açıktır ki, tüm takımlar hazırlık maçlarını ve diğer resmi maçlarını da Euro 2024 hedefli olarak görmüşlerdir. Bunu bağımsız düşünemeyiz. O yüzden modelimize baz teşkil eden maçlarda turnuva ayrımı yapmadık.
Basit anlatımda belirttiğimiz altın orana göre grup takımlarını sıralarsak:
Sürdürülebilir başarı notu
Not
Altın oran diyebileceğimiz bu notlamaya göre kırılganlığı yüksek takım açık ara belli oluyor. Kıyaslamayı grup içi takımlara göre yapmak sağlıklı olsa da, grup ortalamasından aşırı sapmış takımı son 4 için favori görme ihtimali de yüksektir.
Slovenya
97
İngiltere
801
Sırbistan
139
Danimarka
120
Kıyaslanabilir kalmak: Rasyonaliteye dönüş
Tablo üzerinden görülen açık favori İngiltere, grup sonrası da çok iş yapacağını göstermektedir. Son 4 için favori görünürken, diğer grupları aynı bakışla notlandırınca şampiyonluğa açıklığını da ölçebileceğiz. Sırbistan ve Danimarka yakın notlamada görünse de 19 puanlık veya çift basamaklı farklar çok değerlidir: Geçmiş vaka çalışmalarımız gelecek başarıda açılan farkın buralardan geldiğini göstermektedir. Bir başka deyişle: 100 (nötr) değerden uzaklı arttıkça başarı üzerindeki etkisi üstel olmaya başlamaktadır. Düşük notlar veya eşik (nötr) altı notlar da buna göre değerlendirilebilir.
Buna göre Sırbistan'ın gruptan çıkma ihtimalini Danimarka önünde görmekteyiz. Diğer grup notlarıyla kıyaslayıp genel değerlendirme yaptığımızda son 16 ihtimalini de ölçebilir olacağız.