Tuğrul Akşar/Futbolekonomi - 2 Haziran 2015 Süper Lig'in 2014-15 sezonu geçen hafta oynanan maçlarla tamamlandı. Galatasaray 34 maç sonunda topladığı 77 puanla ligi şampiyon olarak bitirirken, bu sezon sonunda 90 Milyon TL'na yakın bir gelire ulaştı. Bu tutarla, Süper Lig'in en fazla kazanan takımı oldu.
2014-15 sezonunda Türkiye Futbol Federasyonu tahmini 756 Milyon TL civarındaki havuz gelirini aşağıdaki kriterleri temel alarak dağıtacak. Kulüplere dağıtılan havuz gelirlerinin yüzde ellisi döviz bazında ödenirken, kalan %50 ise ödeme tarihindeki Dolar/TL kuru baz alınarak, kulüplere ödenecek.
Galatasaray'ın Süper Lig'de ulaştığı şampiyonluk, Sarı Kırmızılıları parasal ödül kazancında da şampiyon yaptı. Galatasaray 2014-15 sezonunda 90 Milyon TL'na yakın bir parasal gelire ulaşırken, ligi ikinci sırada tamamlayan Fenerbahçe ise, rakibi Galatasaray'a göre yaklaşık 5 Milyon TL daha az gelir elde etti.
Galatasaray sportif performanstaki üstünlüğünü, parasal üstünlüğe de taşıdı. 20.şampiyonluğa ulaşmaları nedeniyle, Sarı Kırmızılıların toplam havuz gelirleri kazancı 89.575.000 TL olarak gerçekleşti. Bu ödülün kazanımı sürecinde, Galatasaray sahip olduğu 20 şampiyonluk sebebiyle, rakibi Fenerbahçe'den 1.430.000 TL daha fazla şampiyonluk primi elde ederek, şampiyonluk sayısına göre dağıtılan şampiyonluk sayısı primi ni de 29.206.897 TL'na yükseltti. Anımsanacağı üzere şampiyonluk primi, havuz gelirleri baz alınarak, toplam 58 şampiyonluk sayısı, kulüplerin şampiyonluk sayılarına bölünerek belirleniyor. Bu sezon Türkiye Futbol Federasyonu'nun havuz geliri olarak kulüplere tahmini 756 Milyon TL civarında bir para dağıtacağı öngörüsünden hareket edildiğinde, bu sezon kulüplere şampiyonluk başına ödenecek prim miktarının 1.460.344 TL olması tahmin ediliyor.
Tahmini 756 Milyon TL civarında dağıtılması planlanan havuz gelirlerinin %37'lik kısmı tüm kulüplere eşit olarak dağıtılırken, gelirlerinin %46'lık kısmı da sportif performansa bağlı olarak kulüplere dağıtılacak. Galibiyete 1.150.000 TL, beraberliğe ise 575.000 TL'nın ödeneceği sportif performansta kulüpler toplam 347,6 Milyon TL civarında parasal ödüle kazanmış olacaklar. Havuz gelirlerinin %11'i de takımların şampiyonluk sayılarına göre, onlara şampiyonluk primi olarak dağıtılıyor. Süper Lig'i ilk 6’da bitiren kulüplere de havuz gelirlerinin %6'lık bölümü dağıtılıyor. Şampiyon 15 milyon TL 1.lik ödülü alırken, 2. olan takım 12 Milyon, 3. olan takım 9 Milyon, 4. olan takım 6 Milyon, beşinci olan takıma 3 milyon TL ve altıncı olarak tamamlayan takım da 1.5 Milyon TL, altıncılık ödülü alacaklar.
Buna göre 2014-15 Sezonun dağıtılacak Havuz gelirleri dağıtım kriterleri:
2014-15 Sezonu Süper lig havuz gelirleri dağıtım kriterlerine göre, Galatasaray oynadığı 34 maçın sonunda aldığı 24 galibiyet ve beş beraberlik sonunda sportif performans primi olarak 30.475.000 TL kazandı. Bilindiği üzere TFF 2014-15 sezonunda takımlara galibiyete 1.150.000 TL, beraberliğe de 575.000 TL ödedi. 20.şampiyonluğuna ulaşan Galatasaray, bir yandan 4. yıldızı takarken, diğer yandan da şampiyonluk sayısını artırarak, şampiyonluk priminde Fenerbahçe'nin önüne geçti. Bu kriterlere göre Galatasaray toplam 89.575.000 TL havuz gelirinden pay alırken, kazanılan toplam gelir, havuz gelirlerinin %11.87'si oldu.
Galatasaray'ı en yakından takip eden kulüp olarak Fenerbahçe ise, yine havuz gelirlerinde toplam 84.570.000 TL'lık bir kazanca ulaştı. Fenerbahçe ile Galatasaray arasındaki parasal gelir farkı esas itibariyle şampiyonluk sayısı ve lig sıralamasından gelen 1.lik sıra ödülü olarak aldığı 15 milyon TL oldu. Fenerbahçe ise ligi 2. bitirirken, 2.lik ödülü olarak 12 Milyon TL almaya hak kazandı. Sportif performansta Galatasaray 24 galibiyet, 5 beraberlik ve 5 mağlubiyet alırken, Fenerbahçe 22 galibiyet, 8 beraberlik ve 4 mağlubiyet aldı. Bu sonuçlar sportif performansa bağlı parasal ödülü de etkiledi, ancak sportif performans parasal ödülünde iki takım arasında büyük bir fark yaratmadı. Fenerbahçe'nin buna göre havuz gelirlerinden elde ettiği parasal gelirin toplam içindeki payı %11.21 oldu.
Beşiktaş ise bu sezon Galatasaray'dan 20.315.000 TL, Fenerbahçe'den de 15.310.000 TL daha az parasal ödül kazandı. Bunda Beşiktaş'ın başta şampiyonluk sayısı ve lig sırası etkili oldu. Sportif performans olarak rakiplerinden TL daha az kazanan Beşiktaş'ın toplam havuz gelirleri 69.260.000 TL oldu. Buna göre Beşiktaş toplam gelirin sadece %9.18'lik ksımını alabildi.
Şampiyon Kulüp Ortalama Gelirden %114 Daha Fazla Gelir Elde Etti
Şampiyon Galatasaray ile sonuncu Balıkesirspor arasındaki gelir farkı 61.600.000 TL oldu. Buna göre şampiyon Galatasaray, Balıkesirspor'un gelirinden 2,2 kat daha fazla para kazandı.
Süper Lig'de ortalama kulüp geliri 41.920.278 TL olurken, bu ortalamayı yükselten ilk 6 takım oldu. Buna göre ortalama gelirin üzerinde sadece 6 takım gelir elde ederken, kalan 12 takım ise ortalamanın altında gelir elde etti. Ortalamanın üzerindeki altı takımın gelirini dikkate almadığımızda, kalan son 12 takımın ortalama geliri 34.226.250 TL oldu. Buna göre, bu takımların ortalama gelirden sapmaları 7.694.028 TL olarak gerçekleşti.
Şampiyon takımın geliri 89.575.000 TL, ortalama gelirden 47.654.728 TL daha fazla gerçekleşirken, şampiyon takımın geliri ile ortalama gelir arasındaki çarpan katsayısı 1,136 oldu.
Yukarıda söylediklerimizin ışığında Türkiye Futbol Federasyonu tarafından 2014-15 sezonunda havuz Geliri olarak dağıtılacak tahmini tutar ve kulüplerin olası gelirleri aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.