Spor Sponsorluğu Uygulamasında 23 Soru, 23 Yanıt- Üçüncü Bölüm
x
Buradasınız >> Ana Sayfa HABERLER & MAKALELER Genel Murat BAŞARAN Spor Sponsorluğu Uygulamasında 23 Soru, 23 Yanıt- Üçüncü Bölüm

Spor Sponsorluğu Uygulamasında 23 Soru, 23 Yanıt- Üçüncü Bölüm

 12Ocak2026

Murat Başaran-  12 Ocak 2026 Spor sponsorluğu yazı dizimizin üçüncü bölümünde bu hafta yeni sorularla karşınızdayım. Bu haftaki bölümde ilk sorumu sorarak, konuya ilişkin açıklamalarıma devam edeceğim.

 

SORU: 7-SPOR SPONSORLUĞU YAPILABİLECEK ALANLAR (HARCAMA ALANLARI) HANGİLERİDİR? SPONSORLUK İŞLEMLERİ GENEL OLARAK NASIL YÜRÜTÜLMEKTEDİR?

Sponsorluk konusu ve kapsamına giren harcamalar, genel bir tasnif altında;

i-    Sportif hizmet ve faaliyetlere,                                                         

ii-   Spor tesisi ile ilgili ve bu tesislerin yatırımlara dair harcamalar olmaktadır.

3289 sayılı  Kanun’un “Ödül ve Sponsorluk” başlıklı Ek 3’üncü maddesi  ile Sponsorluk Yönetmeliğinin 5’inci madde düzenlemeleri uyarınca, ulusal veya uluslararası gençlik ve spor hizmet ve faaliyetleri ile ilgili olarak sportif desteklemeye açık alanlar;

a) GSB’nin yıllık faaliyet programında yer alan ulusal ve uluslararası gençlik ve spor organizasyonları,

b) Sporcuların transfer bedelleri hariç olmak üzere spor kulüpleri ile federasyonların yıllık programlarında bulunan sporun yaygınlaştırılması ve sporcuların desteklenmesine yönelik resmî sportif faaliyetleri,

c) Kamu kurum ve kuruluşları ve yerel yönetimler ile spor kulüplerine ait spor tesisleri ile gençlik merkezleri ve benzeri tesislerden GSB tarafından uygun görülenlerin yapımı, bakımı ve onarımı,

d) Federasyonların ve spor kulüplerinin sportif hizmet ve faaliyetlerinin yürütülebilmesi için gerekli olan spor organizasyonları ile sportif araç, gereç ve malzemelerin temini,

e) Ferdî lisanslı sporcuların, GSB veya federasyonlarca ferdî olarak katılmalarına izin verilen ulusal veya uluslararası organizasyonları,

f) Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi ile Paralimpik Komitesinin sportif faaliyetlerine ilişkin hizmetleri,

olarak belirlenmiştir.

Ayrıca yine ilgili Yönetmeliğin 7’nci maddesi düzenlemesi uyarınca, gençlik ve spor tesislerinin yapımı ile ilgili olarak da sponsorluk ilişkisi kurulabilir ve bu alanda harcama yapılabilir. Türk spor hukuku düzenlemeleri uyarınca “gençlik ve spor tesisi”, SGM, diğer kamu kurum ve kuruluşları, yerel yönetimler ile gençlik ve spor kulüplerinin mülkiyeti veya kullanımında olup, SGM tarafından yapımı, ikmali, onarımı ve bakımı uygun görülen gençlik ve spor tesislerini ifade etmektedir.

Düzenlemeye göre; yeni tesislerin yapımında; yapımla ilgili her türlü proje, tesis alanına ait tapu, imar durumu ve kulüpler için kulüp tescil belgesi, yarım kalmış tesislerin ikmali, mevcut tesislerin tadilatı, bakımı ve onarımlarında ise; yukarıda sayılanlara ek olarak, tesisin halihazır durumunu gösteren röleve projeleri ile birlikte Genel Müdürlüğe müracaat edilir. Proje dosyasının Genel Müdürlükçe uygun görülmesi halinde taraflar arasında sözleşme imzalanır.

Yapılacak inşaatların tüm kontrollük hizmetleri uzman kişi, kurum veya kuruluşlara yaptırılır.

Yıllara sari yapım, ikmal, bakım ve onarım işlerinde her yılın sonu itibariyle yapılan imalat miktarları esas kabul edilerek harcama belgeleri düzenlenir.

Bir sözleşmeye dayalı olarak devam ettirilen ancak tamamlanamamış yapım, ikmal, bakım ve onarım işlerinde; tarafların kabul etmesi ve  yüklenicilerin muvafakatinin alınması halinde sponsorluk hakkı verilebilir.

Bu kapsamda, gerek spor gerekse vergi ile ilgili yasal ve idari düzenlemeler çerçevesinde sponsorluk alanının oluşturulan özet tablo aşağıdaki gibidir.

 

Sponsorluk Yönetmeliğine göre

KVK 1 Genel Tebliğine göre

SPONSORLUK ALANLARI:

Madde 5

a) Genel Müdürlüğün yıllık faaliyet programında yer alan ulusal veya uluslar arası gençlik ve spor organizasyonları,

b) Sporcuların transfer bedelleri hariç olmak üzere spor kulüpleri ile federasyonların yıllık programlarında bulunan eğitim ve altyapı faaliyetleri gibi sporun yaygınlaştırılması ve sporcuların desteklenmesine yönelik resmi sportif faaliyetleri,

c) Kamu kurum ve kuruluşları ve yerel yönetimler ile spor kulüplerine ait gençlik ve spor tesislerinden Genel Müdürlükçe uygun görülenlerin yapımı, ikmali, bakımı ve onarımı,

d) Federasyonların veya spor kulüplerinin sportif hizmet ve faaliyetlerinin yürütülebilmesi için gerekli olan spor organizasyonları ile sportif araç, gereç ve malzemelerin temini,

e) Ferdi lisanslı sporcuların, Genel Müdürlük veya federasyonlarca ferdi olarak katılmalarına izin verilen ulusal veya uluslar arası organizasyonları,

f) Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi ile Paralimpik Komitesinin sportif faaliyetlerine ilişkin hizmetleri

Madde 7

Gençlik ve spor tesislerinin yapımı, ikmali, onarımı ve bakımı

-3289 SAYILI SGM KANUNU MADDE:EK 3

7405 SAYILI KANUN MADDE 2/m

-5894 SAYILI TFF KANUNU MADDE :2’de sayılanlar

-Bu maddelerin icrası ile ilgili her türlü faaliyet

Yararlanılan Harcamaları

Madde:5-6,7

-Ulaşım harcamaları,

-Konaklama Harcamaları,

-İaşe ve ibate harcamaları,

-promosyon ürünleri harcamaları,

-Reklam ve tanıtım harcamaları,

-Kırtasiye harcamaları,

-Sağlık ve sigorta harcamaları,

-Malzeme, araç ve gereç alımı ile kiralama harcamaları,

-Organizasyonla ilgili diğer harcamalar gibi

-Maddede belirlenen koşullarda Gençlik ve spor tesislerinin yapımı, ikmali, onarımı ve bakımı için

Yapılan her türlü harcama

  • Resmi spor organizasyonları için yapılan saha, salon veya tesis kira bedelleri,
  • Sporcuların iaşe, seyahat ve ikamet giderleri,
  • Spor malzemesi bedeli,
  • SGM'nin uygun göreceği spor tesisleri için yapılan ayni ve nakdi harcamalar,
  • Sporcuların transfer edilmesini sağlayacak bonservis bedelleri,
  • Spor müsabakaları sonucuna göre sporculara veya spor adamlarına prim mahiyetinde ayni ve nakdi ödemeler

Sözleşme Esasları

Sponsorluk alan ile sponsorlar arasında her iki tarafın hak ve yükümlülüklerini içeren yazılı sözleşme yapılması zorunludur. Sponsorlarla sözleşme yapmaya sponsorluk hizmetini alan kişi, kurum veya kuruluş yetkilidir.

Sponsorlarla yapılacak sözleşmelerde;

a) Tarafların adı, soyadı veya kanuni unvanı,

b) Tarafların ikametgah ve işyeri adresi,

c) Tarafların bağlı bulunduğu vergi dairesi ve vergi kimlik numarası,

d) Sponsorluğun konusu,

e) Sponsorluk (sözleşme) bedeli,

f) Faaliyetin veya tesisin yapımı, ikmali, bakımı ve onarımına ilişkin uygulama programı, başlama-bitiş tarihleri ve yeri,

g) Sponsorluğun başlama ve bitiş tarihleri,

h Nakdi sponsorlukta sponsorluğu alanın banka hesap numarası

i) Tarafların hakları ve mücbir sebepler dışındaki yükümlülükleri,

j) İhtiyaç duyulabilecek diğer hususlar,

k) Anlaşmazlıkların nerede ve ne şekilde çözümleneceği,

l) Sözleşmenin kaç maddeden ibaret olduğu, tarih, imza eden kişilerin adı, soyadı ve unvanı,

Mevcut düzenlemelere göre, yazılı sözleşme yapılması  zorunlu tutulmakla birlikte yazılı sözleşme,

1-Reklam ve sponsorluk harcamaları olarak ayrıştırılabilmesi ve ispat vesikası olabilmesi,

2- Sponsorun vergi borcu olup olmadığının saptanması  için gereklidir.

 VUK,GVK-KVK

-Vergiyi Doğuran Olay,

-Vergi Matrahının Oluşması

-Düzenlenmesi, saklanması, verilmesi ve ibrazı gereken belge, ve tutulması gereken defter kayıtları,

 - Ekonomik yaklaşım, delil ve ispat

Genel Esaslar kapsamında işlem tevsik ve ispat edilebilir.

Yapamayacak Olanlar/Yasaklar

Madde:13

a) Vergi ve SSK prim borcu nedeniyle takibata uğrayanlar sponsorluk yapamazlar.

b) Sponsorların iş ve işlemleri ile reklamlarda kamu düzenini bozucu, siyasi, etnik, dil, din, ırk, mezhep, cinsiyet ayrımı yapan, genel ahlak ve adaba aykırı, zararlı ve kötü alışkanlıkları özendirici, kanunlarla yasaklanmış yazı, logo, amblem ve benzeri işaretler kullanılamaz.

 c) Sponsorluk sözleşmelerine veya reklam alınmasında uyulacak hususlara dair ulusal ve uluslar arası federasyon kurallarına riayet edilir. 

-Reklam ibareleri  ve şekillerinin  spor anlayışına , ahlak ve adaba aykırı düşmemesi esastır. Özellikle alkollü içkiler , tütün mamülleri  , kumar yatırımları ile ilgili ,    politik , ırkçı veya dini içerikli  reklamlar  kesinlikle yasaktır.

-Gerçek ve tüzel kişiler, süresiz bir şekilde sponsor olamazlar.

-Sponsorların herhangi bir şekilde vergi borçları da bulunmamalıdır. Bu nedenle kurumların sponsor olabilmeleri için bağlı bulundukları vergi dairesine müracaat ederek, vergi borcu olmadığına dair bir yazı almaları ve yapılan sponsorluk sözleşmesinin bir örneğini ilgili vergi dairesine vermeleri gerekmektedir.

-Sponsorların, sponsor olunan dönemlerde tahakkuk eden vergi borçlarını ödememeleri halinde, ilgili vergi dairesi durumu derhal bir yazı ile bulunulan mahaldeki Gençlik ve Spor İl Müdürlüğüne bildirecektir.

İndirim Esasları

Yönetmelikte belirlenen genel esaslar ile sponsorluğu alanın tabi olduğu düzenlemeler

-Sponsorluk Yönetmeliği kapsamında ayni ya da nakdi olarak yapılan harcamalar, kurumlar vergisi mükelleflerince harcamanın yapıldığı yılda indirim olarak dikkate alınabilecektir.

-sponsorluk harcamalarının indirimi için söz konusu beyannamelerin ekinde herhangi bir belgenin ibraz zorunluluğu bulunmamaktadır.
- 01.01.2025 yılından itibaren 49 seri numaralı SMMMYMM Genel Tebliğ’deki tarih ve tutarlara bağlı olarak YMM Tasdik Raporu gerekmektedir.

-Harcamalar için SGM ve Maliye Bakanlığı ön onay/izni gerekmemektedir.

            Bonservis, transfer tazminatı, fesih bedeli, yetiştirme tazminatları ve benzeri nitelikteki  ve adlarla sporcuların oynama hakkı devrine (spor kulüpleri arasında transferine) dair ödenen oynama hakkı bedelleri KVK 1 Genel Tebliği düzenlemesi gereği sponsorluk kapsamındadır. Diğer cezai nitelikte ödenen  tazminatlar kapsama girmemektedir. Ancak dikkat edilmesi gereken husus, bu ödemenin VUK’un 258 ila 330’ncu maddelerini içeren “Değerleme” başlıklı III. Kitabı düzenlemeleri ve VIII Seri Numaralı SPK Tebliğleri de dikkate alınarak 260- Haklar hesabında aktifleştirilmesi ve TAMAMI ÖDEMENİN YAPILDIĞI YIL İNDİRİME KONU EDİLMEKSİZİN, sözleşme süresi/dönemine göre sponsorluk giderlerine alınmasıdır.

           

            Sponsorluk harcamalarına ilişkin açıklamaların yapıldığı 1 Seri No'lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nin "10.3. Sponsorluk harcamaları bağış ve yardımlar" başlıklı bölümünde yer alan idari düzenlemeler, SGM Sponsorluk Yönetmeliği"nin 2'nci maddesi hükmünü aşan biçimde "bonservis bedellerini" sponsorluk harcaması kapsamına dahil etmiştir. Böylece, bonservis bedellerinin ödenmesi şeklinde sağlanan destekler de Gelir ve Kurumlar Vergisi matrahlarının tespitinde indirim konusu yapılabilecek hale gelmiştir. SGM Sponsorluk Yönetmeliği'nde yukarıda belirtildiği üzere HER TÜRLÜ transfer bedeli, sponsorluk harcamaları içerisinde sayılmamaktadır. Oysa, GVK, gerekse KVK'nın sponsorluk indirimlerini düzenleyen hükümleri, sponsorluk uygulaması bakımından hangi harcamaların sponsorluk harcaması kabul edileceği hususunda 3289 sayılı SGM Kanunu ile 5894 sayılı TFF Kuruluş Kanunu hükümlerine atıfta bulunmaktadır.

Bunların dışında kalan ve sportif faaliyete katılan, bu faaliyeti icra eden sporculara, GVK'nın 61'inci madde kapsamında yapılan MAAŞ, ÜCRET ve benzeri ödemelerini ikame edecek biçimde yapılan harcamalar, sponsorluk kapsamına girmemektedir.

           

Ancak 1 Seri Numaralı KVK Genel Tebliği düzenlemesi gereği PRİM niteliğinde yapılan ödemeler sponsorluk kapsamına alınmıştır. Bu kapsama giren ödemelere dair indirim uygulaması, ödemeye konu primin dayanağı olan başarı ölçütünün ortaya konulmaması ve primin aktarılmasına dair diğer detaylar tanımlanmadığı için belirsizdir. Primi ödeyecek kişi ya da kurumun sportif faaliyetler karşısındaki konumu da, spor kamuoyunda sıklıkla tartışma konusu yaratılan teşvik primi verilmesi bağlamında sorunludur.

Atıf yapılan yasal ve idari düzenlemeler ışığında, sponsorluk işlemine konu harcamalar ve karşılığı işlemler sonucu olarak;

1-Sponsora, faaliyet ve tesisle ilgili her türlü isim, reklam, tanıtım ve yayın hakları verilebilir.

2-Sponsorluk ve harcamalar için SGM ön onayı ve izni bulunmamaktadır.

3-Tesis ve yatırımlara dair harcamalar SGM İZİN VE GÖZETİMİNDEDİR.

4-Sponsorluk için ulusal ve uluslar arası sportif organizasyon ayrımı yoktur.

5-Faaliyetin SGM gözetim ve denetiminde olup olmamasının önemi yoktur.

6-Harcamalar için 01.01.2025 yılından itibaren 49 seri numaralı SMMMYMM Genel Tebliğ’deki tarih ve tutarlara bağlı olarak YMM Tasdik Raporu gerekmektedir.

7- Ferdi sporcular için onay gerekmemekle birlikte kapsam federasyon ve SGM tarafından katılmalarına onay verilen ulusal ve uluslar arası faaliyetler olarak belirlenmiştir.

8- Düzenlenen sözleşmeler, SGM ve Vergi dairesine verilecektir.

SORU: 8- SPOR FAALİYETİYLE UĞRAŞAN ANONİM ŞİRKETLER VE SPOR KULÜBÜ DERNEKLERİNE AİT VE BAĞLI İKTİSADİ İŞLETMELER, İLİŞKİLİ OLDUKLARI SPOR KULÜBÜ DERNEKLERİNE SPONSOR OLABİLİRLER Mİ?

Bilindiği üzere, bir vergi güvenlik müessesesi olarak Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımına dair düzenlemeye KVK'nın 13'üncü ve GVK'nın 41/5'inci maddeslerinde yer verilmiş bulunmaktadır. Bu düzenlemeye  göre, kurumların, düzenlemede tanımlanmış bulunan ilişkili gerçek ve tüzel kişilerle emsallere uygunluk ilkesine aykırı olarak tespit ettikleri bedel veya fiyat üzerinden mal veya hizmet alım ya da satımında, ifasında bulunmaları durumunda, kazanç tamamen veya kısmen transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılmış sayılmaktadır.

            Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımından söz edebilmek için;

-Bir kurum tarafından bir mal veya hizmet alım ya da satımının (alım, satım, imalat ve inşaat işlemleri, kiralama, kiraya verme işlemleri, ödünç para alınması ve verilmesi, ikramiye, ücret ve benzeri ödemeleri gerektiren işlemler de bu kapsamdadır.) yapılmış olması,

-Söz konusu kurumun bu mal veya hizmet alım ya da satımını ilişkili kişilerle yapmış olması,

-Bu mal veya hizmet alım ya da satımında “emsallere uygunluk ilkesi”ne aykırı olarak fiyat veya bedel tespiti yapılmış olması gerekmektedir.

           

Söz konusu vergi güvenlik müessesesine dair 1 Seri numaralı KVK Genel Tebliği ile Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı Hakkındaki Genel Tebliğ içeriğinde yer verilen idari düzenlemeler uyarınca;

           

Kurumların kendi ortakları, kurumların veya ortaklarının ilgili bulunduğu gerçek kişi veya kurum ile idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu ya da nüfuzu altında bulundurduğu gerçek kişi veya kurumları ifade eder. Ortakların eşleri, ortakların veya eşlerinin üstsoy ve altsoyu ile üçüncü derece dahil yansoy hısımları ve kayın hısımları da ilişkili kişi sayılır.

           

İlişkinin doğrudan veya dolaylı olarak ortaklık kanalıyla oluştuğu durumların örtülü kazanç dağıtımı kapsamında sayılması için en az %10 oranında ortaklık, oy veya kâr payı hakkının olması şartı aranır. Ortaklık ilişkisi olmadan doğrudan veya dolaylı olarak en az %10 oranında oy veya kâr payı hakkının olduğu durumlarda da taraflar ilişkili kişi sayılır. İlişkili kişiler açısından bu oranlar topluca dikkate alınır. Bu hüküm teşebbüs sahibi için de uygulanır. KVK’nın 13 üncü maddesinde geçen “gerçek kişi” ifadesi, GVK’nın uygulanmasında gerçek kişi olarak kabul edilip vergiye tabi tutulan şahıslar ile şahıs şirketleri ya da adi ortaklıkları; “kurum” ifadesi de sermaye şirketleri, kooperatifler, iktisadi kamu kuruluşları, dernek veya vakıflar ile bunlara ait iktisadi işletmeleri ve iş ortaklıklarını kapsamaktadır.

            Vergilendirme açısından diğer önemli kavram olan emsal bedel ise, ilişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin, aralarında böyle bir ilişkinin bulunmaması durumunda oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade eder.

            Bu bağlamda, aralarında münhasıran spor faaliyetiyle uğraşmakta olup, KVK düzenlemelerine göre vergiden muaf kurumlar dahil, vergi mükellefi ilişkili kişiler arasında kurulan sponsorluk ilişkisinin, sponsorluk ilişkisinin tüm tarafları açısından vergisel bir kayba yol açmaması için tüm boyutlarıyla, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç aktarımı ve VUK'un 3'üncü maddesinde anlamını bulan gerçek mahiyete uygun olarak yürütülmesi şarttır.

           

İlişkili kişiler arasında vergi mükelleflerinin yanı sıra, vergi mükellefi olmayan veya payları halka açık olanlar dahil vergiden muaf bir tarafın bulunması halinde, sponsorluk ilişkisinin azami titizlikle kurulmuş olması şarttır.

            Muvazaalı bir işlem tesis etmeksizin, sponsorluk konusu faaliyetler ile bu faaliyetlere dair ödemelerin gerçekliğini tevsik edebilmek kaydıyla Kurumlar Vergisi açısından bu vergiden muaf spor kulübü dernekleri, münhasıran spor faaliyeti ile uğraşan A.Ş.'ler ile spor kulübü derneklerine ait ve bağlı iktisadi işletmeler birbirlerine sponsor olabilmelerinin önünde bir engel bulunmamaktadır. Halka açık sportif A.Ş. hissedarlarının haklarının korunmasına da ayrıca özen gösterilmeidir.

            Yukarıda yer verilen vergisel düzenlemeler , münhasıran spor faaliyeti ile uğraşan A.Ş. ler ile iktisadi işletmeleri vergisel statüleri itibariyle ayırmadığı, doğrudan doğruya bunlar tarafından yürütülen sportif faaliyeti tanımladığından, gerçekleştirilen işlemlerin iktisadi, ticari ve ekonomik icaplara uygun ve gerçek/somut/ispatlanabilir olması halinde bu kurumlar ile sponsorluk ilişkisine girilebilir.

           

GİB tarafından verilen 22.04.2013 tarih ve 11395140-019.01-612 sayılı Özelge’de bu duruma özgü olarak; spor kulübü derneğine ait ve bağlı iktisadi işletme tarafından, spor kulübüne yapılacak sponsorluk harcamalarının tamamının kurumlar vergisi matrahının tespitinde, beyan edilen kurum kazancından indirilebileceği değerlendirilmesi yapılmış bulunmaktadır.

SORU: 9-SPOR SPONSORLUĞUNDA YAZILI SÖZLEŞME YAPILMASI ZORUNLU MUDUR? SÖZLEŞMEDE HANGİ UNSURLAR YER ALMALIDIR?

Sponsorluk sözleşmesi, düzenleniş amacı, içeriği ve yürütülüş şekli itibariyle, sözlşemenin tarafı olan (destekleyen ve desteklenen taraflara) karşılıklı olarak borç yükleyen bir sözleşmedir. Destekleyenin sunduğu edime karşılık, kural olarak desteklenenden bir karşı edim beklenmektedir.

Sponsorluk sözleşmesi ile ilgili olarak doktrinde pek çok tanım mevcuttur. Sponsoru öne çıkaran yönüyle sponsorluk sözleşmesi, gerçek veya tüzel bir kişinin, başka bir şahsı, belirli bir olayı, faaliyeti/organizasyonu ekonomik açıdan, örneğin parasal katkıda bulunarak, faaliyetin niteliğine göre gerekli maddi gereçleri sağlayarak, personel yardımı ya da bilgi yardımı (know-how) vererek ya da söz konusu faaliyet hakkında basın araçlarında haber yayımlatmak suretiyle desteklemesine dair hükümler içeren metindir. Benzer bir başka tanımlamaya göre sponsorluk sözleşmesi ile, müteşebbis tarafından spor, kültür ve/veya sosyal alanda faaliyet gösteren kişi, grup veya organizasyonların para, aynî edim veya hizmet edimi sunulmak suretiyle teşvik edilmesi ve bu sayede müteşebbisin arzuladığı iletişim amacına ulaşılır.

Sözleşmeyi desteklenen açısından ele alan tanıma göre ise sponsorluk sözleşmesi ile desteklenen sponsora, para, aynî edim ya da bir hizmet edimi karşılığında destek aldığı faaliyeti gerçekleştirmeyi ve sponsorun iyi bir görünüm yaratması ve tanıtım çerçevesinin genişletebilmesi için isim, resim, logo vb. haklarını devretmeyi taahhüt eder.

Sponsorun borcu, kültür, spor, sosyal veya başka bir alandaki faaliyetlerin ortaya konabilmesi için kaynak ihtiyacında olan kişi, kurum veya organizasyonların, bu ihtiyaçlarını karşılamaktır. Dolayısıyla sponsorluğun ilk ortaya çıkış şekli olarak kabul edilen maecen ilişkisindeki “teşvik amacı” sponsorun amaçlarından biridir. Ancak sponsor sadece teşvik amacıyla hareket etmemektedir. Desteklenen taraftan da bir karşı edim beklemektedir. Bu karşı edim, en geniş ifadesiyle desteklenenin sponsorun tanıtımını yapmasıdır.[1]

Dolayısıyla sponsor açısından, bu faaliyete katılımdaki hedef, amaç ve beklentiler;

- Kendisi veya üretiminin tanıtımının yapılması,

- Hedeflenen kitleye ticari olmayan mesajlarla yaklaşarak olumlu bir görünüm bırakmak.

- Varsa doğrudan reklâm yasaklarını dolanmak

- Mevcut müşteri kitlesi ile ilişkileri geliştirmektir.

Sponsorluk sözleşmesinin hukuken belirleyici noktası münhasırlıktır. Yukarıdaki açıklanmalardan sonuçla ve Türk Hukuk Literatüründeki düzenlemeler ışığında Reklam ve tanıtımdan farklı olmak üzere, Sponsorluğun ana özellikleri şu şekilde sıralanabilir[2]:

i-                      Sponsorluk, edim karşı edim ilişkisine dayalı bir sözleşmedir.

ii-                   Sponsorlukta, sportif, kültürel, sosyal veya başka herhangi bir alandaki faaliyetin teşvik edilmesi söz konusudur. Faaliyetin türüne bağlı olarak sponsorun teşviki değişik şekillerde ortaya çıkar.

iii-                Sponsorluk, sponsor bakımından onun kamuoyu ile iletişim sağlamasında önemli bir görev görür. Söz konusu iletişim fonksiyonu desteklenen tarafından ve/veya medya aracılığı ile ya da bizzat sponsor tarafından ortaya konulur.

iv-                Sponsorluk diğer iletişim araçlarından farklı özellikler taşımakla beraber tek başına onlardan ayrı ve bağımsız bir yapısı yoktur. Sponsorluk, halkla ilişkiler, reklâm, ürün sergilemesi gibi bilinen iletişim araçlarının yerine geçecek bir araç değildir. Sponsorlukta desteklenenin bir edimi sponsorun tanıtımını yapmak olduğundan, bu tanıtım da ancak diğer iletişim araçlarının yardımıyla yapılabileceğinden sponsorluk ilişkisi diğer iletişim araçları ile kombinasyon içinde bulunacaktır.

Bu özellikleri taşıyan bir Sponsorluk Sözleşmesi özetle;

1-Borçlar Kanunu (B.K.) düzenlemelerine tabidir.

        

2-B.K'nın 182'nci maddesindeki Satım, 232'nci maddesindeki Trampa, 248'nci maddesindeki Adi Kira, 270'nci maddesindeki Hasılat Kirası, 313'nci maddesindeki Hizmet, 355'nci maddesindeki İstisna, 386'nci maddesindeki Vekalet, 182'nci maddesindeki Satım, 234'nci maddesindeki Bağışlama, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 48.,56.,57'nci ve müteakip maddeleri ile, Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 20'nci maddesi, Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 88'inci maddesi ile Lisans sözleşmelerine benzer nitelikler taşımakla birlikte, B.K.'da tanımlı bu sözleşme tiplerinin dışında, kendine özgü ve karma niteliktedir.

3-Genel Esasları hariç, YAZILI OLMA ve BELLİ EDİLEN ŞEKİL ŞARTLARINA UYULMASI zorunludur.

        

4-Ayni, nakdi ve genel başlıkları altında üç ayrı tip sözleşme metni önerilmektedir.

        

5-İçerik olarak sözleşme yalnız karşılıklı edimleri içeren bir metin değil, doğrudan bir karşı edim beklenmeksizin verilen teşvik ve taahhütleri de içerebilir.

        

6- Sponsorluk sözleşmesinin nitel olarak sınıflandırılması ise aşağıdaki gibi yapılabilir.

A-SÖZLEŞME EDİMLERİ

İlke                                                      İlke                                                    İlke

Doğrudan-Karşılıksızlık                    Doğrudan Karşılıklılık                                  Doğrudan Karşılıksızlık

                                                                                                                      Dolaylı Karşılıklılık

Sonuç:                                               Sonuç:                                               Sonuç:

Yardım ve Bağışlama                        Reklam, Tanıtım, Pazarlama             Sosyal Fayda, Tanınırlık

B-SÖZLEŞME SONUÇLARI

a-                                                        b-                                    c-

Ayni Aktarım

/Mal Teslimi, Hizmet İfası                 Nakdi Aktarım/Para      Faaliyet ve Harcamaların Üstlenilmesi

C-SÖZLEŞME AMAÇLARI

a-                                            b-                                c-

Bireysel Sporcuların Teşviki  Sosyal Sorumluluk     Spor ve spor kulüplerinin küresel işlevinden istifade

"Her sponsorluk çeşidine göre farklı tarzda sözleşmeler vardır. Ancak ister spor, ister çevre, kültür veya sosyal olsun, tüm sponsorluk sözleşmelerinin belli ortak noktaları da vardır.

1. Proje: Planlanan faaliyetlerin tam olarak tanımlanması. Önce taslak halinde hazırlanan proje eğer her iki taraf tarafından da kabul görürse bu taslak sözleşmenin ana kısmı oluşturabilir.

2. Zaman: Ön çalışmaları için yeterince zaman bırakılmalı ve hangi adımın ne zaman atılacağı kararlaştırılmalıdır(Basın bülteni, panoların asılması, davetiyelerin yollanması, ...).

3. Ödeme: Bu tamamen sponsorun işidir. Ödeme sadece parayla değil sponsorun vereceği teçhizat ve hizmetle de olabilir.

4. Sponsorluğu yapılanın görevleri: Burada desteklenen faaliyetin reklam alanları sponsorun yapmakla yükümlü olduğu faaliyetler, işe başka sokulup sokulamayacağı ve sponsorun lisans hakları gibi konular belirlenir.

5. Diğer reklam olasılıkları: İmza günleri, televizyon programları, toplantılar, ....

6. Süre: Bir sözleşmenin resmi olması için sponsorluk anlaşmasının başlangıç ve bitiş tarihlerinin belirlenmesi gerekir.

7. Özel durumlar: Anlaşmanın bozulmasına sebep olacak durumlar önceden belirlenmelidir. Böylece anlaşmayı bozan taraf hukuksal olarak desteklenmiş olur .

8. Sigortalar/sorumluluklar: Ziyaretçilerin özellikle gösterilerde seyircilerin güvenliğini sağlamak konusunda anlaşmaya varılmalıdır.

9. Olumlu davranma şartları: Sponsorluğu yapılan sözleşme süresi boyunca sponsor kuruluşa veya ürününe zarar verecek tüm davranışlardan kaçınılmalıdır. Eğer sponsorluk kabul edilmişse ürün veya hizmette kabul edilmelidir. Bu durumun şartları da önceden belirlenmelidir.[3]

SGM tarafından çıkarılan Sponsorluk Yönetmeliğinin “Sözleşme Yapılması ve Sözleşmede Yer Alacak Hususlar” başlıklı 8’inci maddesi düzenlemesi gereği olarak, sponsorluk alan ile sponsorlar arasında tarafların hak ve yükümlülüklerini içeren yazılı sözleşme yapılması zorunludur. Sponsorlarla sözleşme yapmaya sponsorluk hizmetini alan kişi, kurum veya kuruluş yetkilidir.

Sponsorluk sözleşmelerinin imzalanmasını müteakip bir sureti on gün içerisinde sponsorluğu alan tarafından SGM’ye gönderilir.

Sponsorluk süresinin bitiminden sonraki on gün içerisinde, sponsorun yükümlülüklerinin yerine getirilip getirilmediğine ilişkin bilgiler, sponsorluğu alan tarafından SGM’ye gönderilir. Sözleşmelerde;

a) Tarafların adı, soyadı veya kanuni unvanı,

b) Tarafların ikametgah veya işyeri adresi,

c) Tarafların bağlı bulunduğu vergi dairesi ve vergi kimlik numarası,

d) Sponsorluğun konusu,

e) Nakdi sponsorlukta sözleşme bedeli, ayni sponsorlukta yaklaşık sponsorluk bedeli,

f) Faaliyetin veya tesisin yapım, bakım ve onarım işlerinin başlama, bitiş tarihleri ve yeri,

g) Nakdi sponsorlukta sponsorluğu alanın banka hesap numarası,

h) Sponsorluğun başlama ve bitiş tarihleri,

i) Tarafların hakları ve mücbir sebepler dışındaki yükümlülükleri,

j) İhtiyaç duyulabilecek diğer hususlar,

k) Anlaşmazlıkların nerede ve ne şekilde çözümleneceği,

l) Sözleşmenin kaç maddeden ibaret olduğu, tarih, imza eden kişilerin adı, soyadı ve unvanı,

belirtilir.

Sponsorlara, ulusal ve uluslararası federasyonların reklam ve sponsorlukla ilgili hükümlerine aykırı olmamak ve il müdürlüklerince pazarlanan reklam hakları saklı kalmak şartı ile faaliyet ve tesisle ilgili her türlü isim, reklam, tanıtım ve gerektiğinde yayın hakları ayrı ayrı veya bir paket halinde verilebilir.

SORU: 10.AYNİ VE NAKDİ SPONSORLUK SÖZLEŞMELERİNİN YAPILMASINA DAİR BELİRLENMİŞ STANDART ÖRNEKLER VAR MIDIR?[4]

A-AYNİ SPONSORLUK SÖZLEŞMESİ

TARAFLARIN BİLGİLERİ         

1.1.   Sponsorluk Alanın:

Adı Soyadı / Kanuni Unvanı: ……………………

Vergi Dairesi:  …………..

Vergi Kimlik No:  ……………….

İletişim Numarası: …………..

Adresi: …………………….

E-posta adresi: ....................... @ ....................

1.2.   Sponsorun:

Adı Soyadı /Kanuni Unvanı: ………….. ……….. A.Ş.

Vergi Dairesi:  ………………

Vergi Kimlik No:  …………….

İletişim Numarası: ……………….

Adresi: ……………………..

E-posta adresi: ...............@.....................

2. SPONSORLUĞUN KONUSU (Sponsorluk Yönetmeliği’nin 5. Maddesine uygun olmalı, branşı yazılmalı amatör veya profesyonel olduğu belirtilmelidir. Sponsorluk kapsamında yapılacak/katılınacak organizasyona ilişkin belge sözleşmeye eklenmelidir.)

Türkiye ……………………. Federasyonunun yarışma takviminde yer alan …./…./…… tarihi ile ..../…./…… tarihi arasında …………………… ilinde düzenlenecek olan yarışmaya hazırlık yapmak ve katılmak amacıyla yapılacak her türlü giderin (sporcuların transfer bedelleri hariç) karşılanmasına yönelik ayni sponsorluk yapılması işidir.

  1. YAKLAŞIK SPONSORLUK BEDELİ

Sponsorluk konusu işin yaklaşık bedeli ……..……….,00 TL (……….. Türk Lirası)’dir.

  1. SPONSORLUK MAL VE HİZMETLERİNİN BELİRTİLMESİ (sponsorluk kapsamında alınan mal ve hizmetler anlaşılır ve net bir şekilde belirtmelidir.)

Sponsorluk kapsamında alınan mal ve hizmetler ……………………………………………………..

                  

5. TARAFLARIN HAKLARI VE MÜCBİR SEBEPLER DIŞINDAKİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ

5.1. Sponsor,  işbu Sözleşmenin 2 nci maddesinde yazılı faaliyetle ilgili yapılacak giderleri mevcut mevzuata ve sponsorluk alanın isteğine uygun şekilde ayni olarak karşılamayı taahhüt eder.

5.2. Sponsorluk alan, Sponsorluk Sözleşmesi’nin imzalanma tarihini müteakip on (10) gün içerisinde e-Devlet üzerinden bildirmekle yükümlüdür.

5.3.Sponsorluk alan, sponsorluk süresinin bitiminden sonraki (10) gün içerisinde, sponsorun yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğine ilişkin Sponsorluk Bilgi Formunu e-Devlet üzerinden bildirmekle yükümlüdür.

5.4.Sponsorluk alan, ilgili spor branşlarında katılacağı ulusal ve uluslararası yarışmalara ilgili federasyonların yarışma programına uygun olarak katılmakla ve yayımladığı tüm talimat ve yönetmeliklere uymakla yükümlüdür.

5.5. Sponsorluk alan, mücbir sebepler haricinde, sözleşmede belirtilen faaliyetlere katılacağını kabul ve beyan eder.

5.6. Sponsorluk alan, “……………………………...” firmasını “resmi sponsoru” olduğunu kabul eder.

  1.         
  2.     İİmza
  3. 6.             SPONSORLUK İŞ VE İŞLEMLERİNDE UYULACAK HUSUSLAR

6.1.Sponsorluk alınmasında Sponsorluk Yönetmeliğinde belirtilen hükümlerin yanında ulusal ve uluslararası federasyonların kuralları geçerlidir.

6.2.Sponsorluk iş ve işlemlerinde kamu düzenini bozucu, siyasi, etnik, dil, din, ırk, mezhep, cinsiyet ayrımı yapan, genel ahlak ve adaba aykırı, zararlı ve kötü alışkanlıkları özendirici, kanunlarla yasaklanmış yazı, logo, amblem ve benzeri işaretler kullanılamaz.

6.3.Sponsor, vergi ve sosyal güvenlik kuruluşlarına borcu nedeniyle takibata uğramadığını kabul ve beyan eder.

6.4.Sponsorluk konusu iş ve işlemlerin mevcut mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmesinden sponsorluk alan ve sponsor müşterek ve müteselsil sorumludur.

  1. 7.             TAZMİNAT

Sponsor mücbir sebepler dışında,işbu Sözleşmede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi halinde, sponsorluğu alan tarafa …….........,00 TL (…………..  Türk Lirası) tazminatı ödemeyi taahhüt eder.

  1. 8.             SPONSORUN TAAHHÜT ETTİĞİ İŞLE İLGİLİ ÜÇÜNCÜ ŞAHISLARLA YAPTIĞI VEYA YAPACAĞI ANLAŞMALAR

Sponsorun taahhüt ettiği işlerin yerine getirilmesi ile ilgili üçüncü şahıslarla yaptığı veya yapacağı anlaşmalardan kaynaklanan zarar ve ziyanlardan sponsorluğu alan taraf sorumlu tutulamaz.

  1. 9.             VERGİ, RESİM, HARÇ VE SÖZLEŞME GİDERLERİNİN KİMİN TARAFINDAN ÖDENECEĞİ

Her türlü vergi, resim, harç ve sözleşme giderleri sponsor tarafından ödenecektir.

  1. 10.       İHTİLAFLARIN HALLİ

İşbu Sözleşmenin uygulanması sırasında doğabilecek her türlü anlaşmazlıkların çözümünde ………… Mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.

Gelecek hafta kaldığımız yerden devam edeceğim.



[1] Grassinger Gülçin Elçin, a.g.e, s:24

[2] Grassinger Gülçin Elçin, a.g.e, s:45

[3] SOYER Fikret, CAN Yusuf, a.g.m., s:1209.

                    linkedin-logo Paylaş                        Flipboard -logo Paylaş

Bu İçerik  13  Defa Okunmuştur
 

Degerli yazarimiz Murat Başaran Cuma, 02 Nisan 2010.

YAZARIN DIGER YAZILARINI GORMEK ICIN TIKLAYIN

futbolekonomihakkimizdabanner2

esitsizliktanitim

aksartbmmraporbanner

Yazarlarımızın Son Yazıları

Doç. Dr. Kutlu Merih
Doç. Dr. Kutlu Merih
Doç. Dr. Deniz Gökçe
Doç. Dr. Deniz Gökçe
Prof. Dr. Sebahattin Devecioğlu
Prof. Dr. Sebahattin Devecioğlu
Murat  Başaran
Murat Başaran
Mete İkiz
Mete İkiz
Hüseyin Özkök
Hüseyin Özkök
Ömer Gürsoy
Ömer Gürsoy
Neville Wells
Neville Wells
Kenan Başaran
Kenan Başaran
Prof. Dr. Ahmet Talimciler
Prof. Dr. Ahmet Talimciler
Prof. Dr. Lale Orta
Prof. Dr. Lale Orta
Müslüm Gülhan
Müslüm Gülhan
Tuğrul Akşar
Tuğrul Akşar
Av. Hüseyin Alpay Köse
Av. Hüseyin Alpay Köse
Doç. Dr. Recep Cengiz
Doç. Dr. Recep Cengiz
Dr. Ahmet Güvener
Dr. Ahmet Güvener
Av. Arman Özdemir
Av. Arman Özdemir
Dr. Tolga Genç
Dr. Tolga Genç
Tayfun Öneş
Tayfun Öneş
Dr. Bora Yargıç
Dr. Bora Yargıç
Alp Ulagay
Alp Ulagay
Dr. Sema Tuğçe Dikici
Dr. Sema Tuğçe Dikici
Prof. Dr. Fuat Tanhan
Prof. Dr. Fuat Tanhan
Prof. Dr. Turgay Biçer
Prof. Dr. Turgay Biçer

Kimler Sitede

Şu anda 1013 konuk çevrimiçi

İstatistikler

İçerik Tıklama Görünümü : 55655496

raporlaranas

kitaplar aksar

1

futbol ekonomi bulten

fesamlogobanner

ekosporlogo


Futbolun ekonomisi, mali, hukuksal ve yönetsel kısmına ilişkin varsa makalelerinizi bize gönderin, sizin imzanızla yayınlayalım.

Yazılarınızı info@futbolekonomi.com adresine gönderebilirsiniz. 

 

futbolekonomisosyal2

 

sosyal1